سیمای امام علی (ع) در متون نثر عرفانی فارسی

کتاب «سیمای امام علی (ع) در متون نثر عرفانی فارسی» شامل نقل قول‌هایی مختصر درباره امیر‌المؤمنین علی(ع) از 27 کتاب مهم و معتبر اسلامی است. این کتاب به تازگی از سوی انتشارات تیرگان منتشر شده است.

از جمله کتاب‌هایی که از آن‌ها در  کتاب «سیمای امام علی (ع) در متون نثر عرفانی فارسی» نقل قول شده‌است، می‌توان به «کیمیای سعادت اثر امام محمد غزالی»، «اسرار‌‌التوحید اثر ابوسعید ابوالخیر»، «تذکره‌الاولیاء اثر عطار نیشابوری»، «مقالات شمس تألیف شمس‌الدین محمد تبریزی»، «مجالس سبعه و فیه مافیه از مولانا»، «نفحات‌الانس تألیف نورالدین عبد‌الرحمان جامی» و «شرح گلشن راز تألیف شمس‌الدین محمد لاهیجی» اشاره کرد. 

همچنین، کتاب‌های دیگری مانند ترجمه رساله قشیریه، کتاب طبقات صوفیه، روح الارواح، عین‌القضات، التصفیه فی احوال المتصوفه، آداب المریدین، مکاتیب سنایی، آثار شاه نعمت‌الله ولی، آثار کمال الدین حسین خوارزمی و شرح شطحیات در این کتاب بررسی شده‌اند.

نویسنده  کتاب «سیمای امام علی (ع) در متون نثر عرفانی فارسی» در گزینش هر یک از این کتاب‌ها بر آن بوده‌است تا معتبرترین نسخه را از کتاب‌های حاضر گزینش و از آن در کتاب استفاده کند.

در ابتدای هر بخش از کتاب «سیمای امام علی (ع) در متون نثر عرفانی فارسی» نویسنده اثر و برخی از  آثارش معرفی شده و سپس روایات و احادیث مرتبط با مولا علی(ع) عنوان شده‌است. 

در بخش پایانی کتاب نیز نمایه‌ای از «نام»، «کسان»، «کتب» و «مناطقی» که در کتاب نام آن‌ها برده شده، آورده شده‌است.

کتاب «سیمای امام علی (ع) در متون نثر عرفانی فارسی» نگاشته «مجتبی دماوندی» و «سمیه تاجیک» با شمارگان یکهزار نسخه، در 180 صفحه و به قیمت چهار هزار و 500 تومان از سوی انتشارات تیرگان منتشر شده‌است.

تو جوابش را بده...

در حریـــم قدسیت بـــال مناجــاتی بده

گنبــــدت دل می برد وقت مـــلاقاتی بده

دستهایم خالی از پیش است سوغاتی بده

من فقـــیرم تکه نــــانی بهر خیـــــراتی بده

از کــنار تو گدا با دســت خــالی رد نــــشد 

نیست عاقل هر کسی دیوانه ی مشهد نشد

از دم گرمت مسیحا صــاحب دم می شود

بی تو باشم حضرت خورشید سردم می شود

نان برای خــوردن و بـــردن فراهـم می شود

من زیادیم مگر از ســـفره ات کـــم می شود

ما لــــب تشنه لـــب دریایمان پیش شماست

هر کجا باشیم هم یک پایمان پیش شماست

این حرم را چشمهای تــار می خواهد چکار

پنجره فولاد تو بیــــــمار می خواهد چکار

دل به تو بسته طــــناب دار می خواهد چکار

خوب مداوایش کند اســـــرا می خواهد چکار

پنـــجره فولاد تو بیــــمار را آورده است
تو
جوابش
را
بده
دکتر
جوابش
کرده
است

معرفی تاریخ فشرده خط و خوشنویسی

شنیده‌ایم که هندوان در آغاز هر کتابی می‌نویسند: درود بر ان کسی باد که خط را اختراع کرد.

چرا که خط یکی از جلوه‌های مهم مدنیّت است و با آن ذهنیّات بشر تثبیت می‌شود و از این رهگذر به جاودانگی انسان کمک می‌کند.

می‌دانیم که فرهنگ نتیجه کوشش‌های جمعی جامعه بشری است و خط هم یکی از جلوه‌های مهمّ و اساسی فرهنگ است از این‌رو نمی‌توان گفت که فرد خاصّی خط را در مفهوم کلی پدید آورده است، هرچند که اسطوره‌ها این دیدگاه را نمی‌پذیرند. خط، این دستاورد مهمّ فرهنگی، نتیجه کوشش جمعی و تبلور شعور انسانی است.

این کتاب سعی بر آن دارد مباحث نظری و به طور کلی سیر تحول خط و خوشنویسی، از چگونگی پیدایش خط از تصویرنگار تا نستعلیق را فراروی خواننده قرار دهد.

بخشی ازکتاب به شرح احوال چند تن از بزرگان خوشنویس اختصاص یافته است و هدف از آن آشنایی خواننده است و در بخش‌های زیر نگاشته شده است:

زبان

خاستگاه ایرانیان

منشأ پیدایی خط از دریچه اساطیر

خط عربی در ایران

اقلام ششگانه

خطوط ایرانی بعد از اسلام

شرح حال برخی از خوشنویسان مشهور

قواعد خوشنویسی

پاره‌ای از واژگان و اصطلاحات خوشنویسی

تصاویر کلی از تصویرنگار تا نستعلیق

در پایان نیز فهرست کاملی شامل کتاب‌ها، رساله‌های خوشنویسی، اشعار فارسی و عربی، آیات و احادیث و عبارات عربی، فارسی و ترکی، نام جای‌ها،‌نام کسان، واژه نامه و ... آمده است.

شرح حال خوشنویسانی چون ابن بواب، یاقوت مستعصمی، بایسنغر میرزا، میرعلی تبریزی، سلطانعلی مشهدی، میرعلی هروی، میرعماد الحسنی قزوینی، علیرضا عباسی، میرزا غلامرضا اصفهانی، میرزا محمدرضا کلهر، درویش عبدالمجید طالقانی، علی اکبر گلستانه در این کتاب آمده است.

«تاریخ فشرده خط و خوشنویسی: چگونگی پیدایی و تحول خط از تصویرنگار تا نستعلیق» تألیف و تحقیق مجتبی قاسملو در 468 صفحه توسط انتشارات سخن در سال 92 منتشر شده است.

شماره ثبت این کتاب در کتابخانه شماره یک مجلس شورای اسلامی 501748 می‌باشد.

تاریخ خاندان میار

اثر حاضر مقدمه یا آغازی بر تاریخ اقوام، طوایف و خاندان‌های مناطق غرب مازندران (رویان و رستمدار قدیم، نور، کجور و کلارستاق کنونی)، بخصوص خاندان‌های منطقه کلارستاق و طوایف متعدد خاندان میار است.

طبق مندرجات اسناد تاریخی کهن، خاندان میار حداقل از قرن نهم هجری در منطقه کلارستاق سکونت داشتند.

از اواسط دوران صفویه رجال این خاندان در تشکیلات نظامی و لشکری دولت مرکزی ایفای نقش نمودند. حکومت محلی کلارستاق نیز از آن زمان تا اوایل دوران پهلوی اغلب در اختیار این خاندان بود. این خاندان نسبت به دیگر اقوام و طوایق کلارستاق از شهرت و جمعیت بیشتری برخوردار بودند. از این روی در اغلب اسناد و نوشته‌های محلی و قدیمی کلارستاق، از رجال و افراد وابسته به این خاندان یاد شده است. بنابراین پیشنه، درباره این خاندان اطلاعات نسبتاً مفصلی در اسناد و منابع محلی وجود دارد. بنابراین ملاحظات، موضوع این کتاب، شامل مقدمه‌ای بر تاریخ اقوام و خاندان‌های غرب مازندران، بالاخص خاندان‌های کلارستاق است و در ادامه آن، وقایع «خاندان میار» را در ارتباط با سایر طوایف، اقوام و خاندان‌های کلارستاق مورد بررسی قرار داده است.

این کتاب شامل یک مقدمه و چهار بخش است که هر بخش نیز به چند فصل تقسیم می‌شود.

فهرست مطالب کتاب به ترتیب زیر است:

مقدمه و کلیات

بخش اول: پیدایش و تحول اقوام و طوایف شمال ایران، غرب مازندران (رویان و رستمدار) و کلارستاق

فصل اول: مقدمه‌ای بر انسان‌شناسی شمال ایران در ادوار قبل از اسلام

فصل دوم: اشاره‌ای به تغییر و تحولات اقوام شمال ایران در دوران اسلامی

فصل سوم: اقوام رویان و رستمدار (غرب مازندران) در دوران اسلامی

فصل چهارم: آشنایی اجمالی با اقوام کلارستاق از قرن هشتم تا کنون

بخش دوم: سیری در تاریخ خاندان میار

فصل اول: وجه تسمیه خاندان میار و ریشه‌های احتمالی این نام

فصل دوم: بررسی روایات شفاهی و غیرمستند درباره خاندان میار

فصل سوم: قدم‌هایی به سوی روشنایی، بررسی روایات مبتنی بر واقعیت

فصل چهارم: پیشتازان و طلایه داران خاندان میار در کلارستاق

فصل پنجم: خاندان میار از آغاز سلطنت شاه صفی تا پایان سلطنت شاه سلیمان

فصل ششم: خاندان میار در دوران سلطان حسین

فصل هفتم: خاندان میار در دوران افغان‌ها و شاه طهماسب دوم

فصل هشتم: خاندان میار در عصر سلطنت نادرشاه افشار

فصل نهم: خاندان میار در دروان سلطنت کریم خان زند

فصل دهم: واقعه کیا نعیم بیک میار، افسانه یا واقعیت

فصل یازدهم: خاندان میار از وفات کریم‌خان زند تا قتل آقا محمدخان قاجار

فصل دوازدهم: نگاهی به تاریخ و حکومت کلارستاق در دوران فتحعلی شاه قاجار

فصل سیزدهم: وقایع خاندان میار در عصر فتحعلی شاه قاجار

فصل چهاردهم: خاندان میار در عصر محدشاه قاجار

فصل پانزدهم: خاندان میار در اوایل سلطنت ناصرالدین شاه قاجار

فصل شانزدهم: خاندان میار در اواسط دوران ناصرالدین شاه قاجار

فصل هفدهم: خاندان میار در اواخر دوران ناصرالدین شاه قاجار

فصل هیجدهم: خاندان میار در عصر مظفرالدین شاه قاجار

فصل نوزدهم: خاندان میار در دوران محمدعلی شاه قاجار

فصل بیستم: خاندان میار در عصر احمدشاه قاجار

فصل بیست و یکم: تاریخ خاندان میار در دهه اول عصر رضا شاه پهلوی

فصل بیست و دوم: اخبار کلارستاق و خاندان میار در دهه دوم سلطنت رضاشاه

فصل بیست و سوم: خاندان میار در عصر محمدرضا شاه پهلوی

فصل بیست و چهارم: آشنایی با سوابق مبارزاتی عزیز الله خان میار و حزب جنگل از ورای اسناد تاریخی

بخش سوم: گسترش خاندان میار و نسب‌نامه شاخه‌های مختلف خاندان

فصل اول: گسترش خاندان میار از قرن نهم تا اواخر عصر صفویه

فصل دوم: پراکندگی خاندان میار از اواخر دوران صفویه تا دوران معاصر

فصل سوم: آشنایی با شاخه‌های کنونی خاندان میار

فصل چهارم: نسب نامه شاخه‌ها و طوایف مختلف خاندان میار

بخش چهارم: تصویر گزیده اسناد تاریخی منطقه کلارستاق و خاندان میار

منابع و مآخذ

نویسنده: امین نعیمایی عالی

ناشر: مولف

تاریخ چاپ: 1391

مکان چاپ: چالوس

چهار مذهب معروف اهل تسنن

1- مذهب سنی حنفیان: ابوحنیفه نعمان بن ثابت در حدود 77 ه تا 150 ه - ق زندگی کرده وی ایرانی الاصل بوده بیش از دیگران به "قیاس" متوسل می شد. حنفیان تلاش می کردند تا چارچوب شریعت را با نیازمندیهای زندگی عملی مطابقت دهند لذا اصل "استحسان" یعنی نیکو ساختن و مدرن کردن را مطرح کردند. با این نگرش که در انتخاب رویه ها از میان دو استنتاج ممکن و منطقی، نتیجه ای را که برای مردم و دولت مفید تر باشد انتخاب کنند.

2- مذهب سنی مالکیان: مؤسس این مذهب مالک بن انس بوده اینها پیروان سرسخت حدیث هستند و تعبیر و تفسیر عقلی قرآن را رد می کنند. کمتر از قیاس و استنتاج منطقی استفاده می کنند.  و در عدم مدارا با پیروان دیگر ادیان از دیگر مذاهب سرسخت ترند.

3- مذهب سنی شافعیان: مؤسس این مذهب محمدبن ادریس الشافعی بوده است. فقه شافعی سازشی است میان فقه حنفی و فقه مالکی، ولی به مالکی ها نزدیکتر هستند. این فرقه استنتاج و قیاس را به کار می بندند ولی می کوشند تا حدود به کار بستن آن را به دقت مشخص سازند ولی به اصل استحسان اعتقاد ندارند و بجای آن به اصل (خود درآورده شان) "استصحاب" (به معنی جستجوی رابطه با چیز معلوم) اعتقاد دارند. شافعیان معتقدند که قاتل به همان گونه که مقتول را کشته به قصاص رسد ولی حنفیان عقیده دارند که قاتل را باید با سلاح سرد تیز کشت به نحوی که مجرم کمتر رنج ببرد. شافعیان گذشته از دیه، کفاره را نیز بر قاتل قائل شده اند (دوماه روزه یا آزاد کردن غلام) حنفیان قصاص را در مورد اهل ذمه (یهودی ، مسیحی) جایز میدانند ولی شافعیان در این مورد فقط به پرداخت دیه قناعت میکنند همچنین حنفیان در صورت رضایت اولیاء دم پرداخت کامل دیه را ضروری دانسته اند ولی شافعیان دیه را ثلث دیه، و مالکیان فقط نیمی از دیه کامل را بر این شرایط معین کرده اند.

4- مذهب سنی حنبلیان: احمدبن حنبل، متوفی به سال 241 ق از شاگردان شافعی بنیانگذار این فرقه بشمار می رود. از ویژگیهای مکتب حنبلی محدودیت و غلو در عدم مدارا با هر بدعت و تازگی در امور دینی و متابعت از نص ظاهر و رد هرگونه تفسیر و تعبیر عقلی و آزادانه قرآن و احادیث است.این صاحب نظران اول فقط به حدیث و قرآن متکی بودند و پس از مرور زمان به کار گیری قیاس و اجماع را هم به میزان بسیار محدود مجاز دانستند. راجع به اجماع فقط اتفاق آراء صحابه را قبول دارند. در مراعات موازین و تشریفات دینی و حقوقی شریعت سختگیر ونسبت به دیگر مذاهب متعصب تر هستند. وهابیون بر پایه این مذهب و به ویژه تالیفات ابن تیمیه که از صاحب فکران حنبلی بود در سرزمین نجد (قرن 18میلادی و 12 هجری) تکوین یافت.

اسامی و فهرست سلسله ها و پادشاهان ایران قبل از اسلام

 حکومت بر مبنای ایجاد داد و عدالت بعد از دوران پارینه سنگی (دوران ساخت ابزارهای سنگی) در ایران آغاز گردید که از آن بعنوان سلسله "پیشدادی" یاد می شود.

  اولین پادشاه و بنیان گذار سلسله پیش دادی "کیومرث" بود و برخیها معتقدند  نام "گیومرتا" در اوستا مربوط به ایشان می باشد و زرتشتیان او را نخستین انسان میدانند در زمان او انسانها در غارها زندگی کرده و بدن خود را با پوست حیوانات مستور میکردند . بعد از ایشان سیاوش- کیخسرو جمشید و گشتاسب (پدر اسفندیار روئین تن) بر ایران حکمرانی کرده اند

ایلامیان:

  در سالهای (۶۴۰ –۳۲۰۰) قبل از میلاد مسیح ایلامیان به عنوان اولین قدرت متمرکز در عرصه فلات ایران یعنی جنوب غربی (سرزمین‌های خوزستان، فارس، ایلام و بخش‌هایی از استان‌های بوشهر، کرمان، لرستان و کردستان امروزی) حکومت تشکیل دادند و خط ایران را اختراع کردند سپس بدست آشور بنی پال دولتشان از بین رفت.

مادها:

  600 سال قبل از میلاد سلاطین مادها با پایتخت ساختن  اکباتان، بر ایران حکومت کرده اند.

آریاییها:

  قومی که خود را آریایی می خواندند از شمال دریای خزر  بصورت تدریجی تا 4000 سال پیش از میلاد به ایران کنونی مهاجرت کرده و نام این سرزمین را ایران نهادند. این قوم سه دسته بودند : مادها، پارت ها، و پارس ها (پارسوا یا پاسارگادیان) که مادها تا 600 سال قبل از میلاد مسیح بر ایران حکومت راندند. پایتخت سلاطین ماد اکباتان (همدان) بود.

"هووخشتره" از سلاطین بزرگ این دودمان بشمار می رود که با اتحاد دولت بابل امپراتوری آشور را منقرض نمود و سلسله شاهنشاهی آریایی تباران را در ایران بنیان نهاد.

هخامنش:

   هخامنشیان از خاندان پاسارگادیان (پارسیان) و آریایی نژاد بودند  که در زمان "چیش پیش" تصرفاتی را بدست آوردند اما بعد مرگ وی کشور بین دو پسرش "آریارمنه"، پادشاه پارس و "کوروش" که بعدها عنوان پادشاه پارسوماش، به او داده شد، تقسیم گردید بعد از چیش پیش یکم ، کمبوجیه یکم - کوروش یکم و آرسک بر ایران حکمرانی کردند. که بعد از شکستی که کوروش کبیر بر ایشتوویگو آخرین پادشاه ماد وارد کرد و سپس فتح لیدیه و بابل را (538 ق.م) در پرونده خود به ثبت رساند پادشاهی هخامنشیان تبدیل به شاهنشاهی بزرگی شد. از این رو کوروش کبیر را که از تبار هخامنش بود  بنیانگذار شاهنشاهی هخامنشی می‌دانند. شاهنشاهی هخامنش (با داشتن نیروی دریایی و فتوحات بی نظیر که دنیای باستان را به جز دو سوم یونان فتح کرده بود ، به عبارتی از رود سند تا دانوب در اروپا و از آسیای میانه تا شمال خاوری آفریقا ) نخستین امپراتوری تاریخ جهان بشمار می رود.

 اسامی سلاطین هخامنشیان  (۳۳۰ - ۵۵۰ پیش از میلاد)  به ترتیب و با تاریخ تقریبی حکومت هر یک از شاهان:

1. کوروش کبیر   (559- 539 قبل از میلاد مسیح)
2. کمبوجیه              (530- 522 قبل میلاد مسیح)
3. گئومات مغ (بردیای دروغین)     ( 522 قبل میلاد مسیح بمدت هفت یا هشت ماه)
4. داریوش اول     (522-486 قبل میلاد مسیح)
5. خشایارشا           ( 485-465قبل میلاد مسیح)
6. اردشیر اول         (465-424 قبل میلاد مسیح)
7. خشایارشای دوم   ( 424قبل میلاد مسیح کمتر از یکسال)
8. سغد پانوس          (424-423 قبل میلاد مسیح)
9. داریوش دوم        (423-404 قبل میلاد مسیح)      
10. اردشیر دوم    (404-358 قبل میلاد مسیح)
11. اردشیر سوم   ( 358-338قبل میلاد مسیح)
12. اردشیر چهارم (ارسس)       (338-336 قبل میلاد مسیح)
13. داریوش سوم  حدوداً ( 336-330قبل میلاد مسیح)

 سلوکیان :

 سلوکوس نیکاتر Salukis Indicator یکی از سرداران اسکندر مقدونی بود که بعد از مرگ وی خود را فرمانروای ایران کرد و سلسله سلوکیان را بنیان نهاد دوام این سلسله حدودا (از324تا 250 قبل از میلاد) بود که بدست پارتها نابود شدند. نیکاتر لقب سلوکوس به معنی فاتح می باشد که وی بعد از شکست آنتیگون این لقب را بر خود نهاد و در سال 312 ق.م در بابل تاج گذاری کرد و همین سال مبدا تاریخ سلوکی یا اسکندری بشمار می رود. پس از مرگ او در سال 281 پسرش "آنتیوخوس" Antiochus اول و پس از وی پسر او آنتیوخوس دوم بپادشاهی رسیدند . در زمان آنتیوخوس دوم اشکانیان ، در سرزمین پارت به پیشوایی نامی شوریده و دولت اشکانی را (250 ق . م ) تأسیس کردند .

 

اسامی سلاطین سلسله سلوکیان (از324تا 249 قبل از میلاد) به ترتیب عبارت بودند از: 

1. سلوکوس یکم (حکومت وی حدوداً از 312 تا 280 قبل از میلاد مسیح)      
2. آنتیوخوس یکم (حکومت وی حدوداً از280  تا 261 قبل از میلاد مسیح)
3. آنتیوخوس دوم (حکومت وی حدوداً از261  تا 250 قبل از میلاد مسیح)

 

اشکانیان (پارت ها):

  پادشاه این سلسله بنام ارشک بود و نام اشکانیان منتسب به نام وی می باشد وی سلسله ای را بنیان گذاشت که نزدیک به 500 سال دوام یافت (حدوداً۲50 پ. م تا ۲۲۴ م.) یا (238 پ.م تا حدود 226 میلادی) و به طولانی مدت ترین حکومت تاریخ ایران معروف شد.

ترتیب اسامی پادشاهان سلسله اشکانی :

1. ارشک ، اشک اول: (250-247 ق.م)          
2. تیرداد اول ، اشک دوم: (247-211 ق.م)             .
3. اردوان اول، اشک سوم: (211-191 ق.م)  
4. فری یاپت ، اشک چهارم: (191-176 ق.م)  
5. فرهاد اول ، اشک پنجم: ( 176-171ق.م)  
6. مهرداد اول ، اشک ششم: (171-140 ق.م)             

    مهرداد کبیر نخستین شاه بزرگ اشکانی است که دولت پارت را به جایگاه یک امپراتوری خاوری رساند. وی از 160 تا 140 قبل از میلاد ایالتهای ماد - پارس - خراسان - بابل - آشور - هرات و سیستان و . . . را جزو ایران بزرگ نمود . و موقعی که پادشاه سلوکیان را اسیر نمود با وی به مهر و داد رفتار کرد و به او در گرگان اقامت داد و برای حسن نیت با دختر وی ازدواج نمود . حسن شهرت وی موجب شد تا او را از بزرگ ترین اشخاص موثر در تاریخ ایران قلمداد کنند.

7. فرهاد دوم ، اشک هفتم: ( 140-128ق.م)  
8. ارداون دوم ، اشک هشتم: (128-123 ق.م)  
9. مهرداد دوم ، اشک نهم: ( 123-87ق.م)
10. گودرز اول(91-78 ق.م)  
11. ارد اول  ( 78- 76ق.م)  
12. سنتروک یا سیناتروک ، اشک دهم: (76-70 یا 69 ق.م)  
13. فرهاد سوم ، اشک یازدهم: : (70یا69-58یا57 ق.م)
14. مهرداد سوم ، اشک دوازدهم: ( 58یا 57-56ق.م)  
15. ارد دوم ، اشک سیزدهم: (56-37یا36 ق.م)     
16. فرهاد چهارم ، اشک چهادهم: ( 37-32ق.م)    (زمان حضرت موسی)
17. تیرداد دوم: ( 32-30ق.م)  
18. فرهاد پنجم یا فرهادک ، اشک پانزدهم: (2 ق.م – 4 م)   تولد عیسی مسیح در این زمان بود
19. ملکه موزا (2 ق.م – 4 م) همراه پسرش فرهاد پنجم
20. ارد سوم ، اشک شانزدهم:(4-6 یا 7– م)
21. ونن اول ، اشک هفدهم:(7- 12– م)
22. اردوان سوم ، اشک هجدهم:(12- 39– م)
23. وردان ، اشک نوزدهم:(39-45– م)
24. گودرز دوم ، اشک بیستم:(45-50– م)
25. ونن دوم ، اشک بیست و یکم:(50-51– م)
26. بلاش اول ، اشک بیست و دوم:(51-77– م) (وی کتاب ایرانیان ( اوستا ) را که در زمان حمله اسکندر از میان رفته بود با تلاش و همت خود مجددا گردآوری نمود)
27. پاکور ، اشک بیست وسوم:(77-108– م)
28. اردوان چهارم:(108-110– م)
29. خسرو ، اشک بیست وچهارم:(110-128یا 129– م)
30. بلاش دوم ، اشک بیست و پنجم:(128یا129-147– م)
31. بلاش سوم ، اشک بیست وششم:(146-191– م)
32. بلاش چهارم ، اشک بیست وهفتم:(191-208– م)
33. بلاش پنجم ، اشک بیست و هشتم:(208-216– م)
34. اردوان پنجم ، اشک بیست و نهم:(216- 224یا226– م)

    سلسله اشکانی در اثر اختلافات و کشمکش‌های داخلی و شکست در جنگ‌های خارجی به تدریج ضعیف شد و اعتبار سلاطین واپسین را مخدوش کرد تا سر انجام به دست اردشیر اول ساسانی منقرض گردید.

 ساسانیان:  (۲۲۴ یا 226 تا ۶۵۱ میلادی)

(این دوره را برای درک و فهم علت سقوط سهل و آسان نظام ایران بدست اعراب کمی بیشتر از دیگر سلسله ها توضیح میدهیم)

 اردشیر بابکان بین سالهای 224 تا ۲۲۶ میلادی در تیسفون تاجگذاری نمود و خود را شاهنشاه ایران نامید. و سلسله ساسانیان را بنیان نهاد. پادشاهان ساسانی که اصلیت ایشان از استان پارس بود بر بخش بزرگی از غرب قارهٔ آسیا چیرگی یافتند. پایتخت ساسانیان شهر تیسفون در نزدیکی بغداد بود. . اردشیر دین زردشتی را دین رسمی کشور اعلام کرد بعد از مرگ وی پسرش شاپور اول بر تخت شاهنشاهی نشست وی از شاهان بزرگ ساسانی بشمار میرود. شاپور توسط مهندسان و اسرای رومی سد شادروان را در شوشتر بر رود کارون بنا کرد و  شهر شاپور را در نزدیکی کازرون احداث نمود.

گفته می شود بنای نیشابور و گندی‌شاپور نیز در زمان وی ساخته شده است. وی در سال  271 م. چشم از جهان بربست . بعد از وی هفت تن بر تخت سلطنت جلوس کردند تا اینکه نوبت به شاپور دوم رسید شرایط در این دوران چندان مساعد نبود و قبایل عرب مرزهای ایران را در بین النهرین مورد تاخت و تاز و غارت خود قرار داده بودند. لذا اولین حرکت شاپور دوم نبرد و سرکوب عربهای مهاجم  و بیابانگردهای شمال خراسان بود . اما بعد از فارغ شدن از آن، اختلافات دیرین بین روم و ایران موجب جنگ  دیگر شد شاپور دوم در جنگ رومیان را به زانو درآورد تا حدی که حاضر شدند کلیه شرایط ایران را پذیرفته و در امور ارمنستان دخالت نکنند.بعد از مرگ شاپور دوم (قرن پنجم) ده تن از شاهاهان ساسانی بر ایران حکومت کردند که معروف ترین آنها بهرام گور بود. در زمان بهرام که مسیحیت در روم رواج یافته و از قبل (قرن جهارم) دین رسمی آنان قلمداد شده بود. نظر همه مسیحیان را بخود جلب کرده بود لذا مسیحیان در ایران متهم به همکاری با رومیان قلمداد شده و اغلب مواخذه و مجازات می شدند خاصه آنکه هر روز تعداد مسیحیان در ایران رو به افزایش می نهاد. این امر موجب نابسامانی اوضاع داخلی ایران می شد در این میان موبدان زرتشتی برای سرکوب مسیحیان بر دولت فشار مضاعف می آوردند. و نظر شاهان را بر آزادی دینی تحت فشار قرار می دادند. تا اینکه در زمان بهرام پنجم (بهرام گور) این مسئله موجب اختلاف مجدد میان ایران و روم و آغاز جنگ گردید اما این جنگ بدون غلبه هیچ یک از طرفین بر دیگری به صلح انجامید و مقرر شد آئین زرتشتی در روم و مسیحیت در ایران آزادی کامل داشته باشد. اما موبدان زرتشتی تن به این قرارداد ندادند و از پذیرفتن آن استنکاف نمودند. بعد از بهرام پنجم ایران چهار پادشاه دیگر را تجربه کرد تا اینکه نوبت به قباد اول رسید وی در سال 487 یا 478 میلادی بر تخت سلطنت نشست در این زمان دولت ساسانی درگیر مشکلات فراوانی بود مهمترین آن عبارت بود از جنگهای مستمر خارجی  که هر از چند سال اقتصاد کشور را تحت تاثیر قرار میداد – اختلافات ناشی از زیاده خواهیهای موبدان زرتشتی و افسران ارشد با پادشاهان – اختلاف بین بزرگان برسر امتیاز خواهی بیشتر- فاصله طبقاتی بیشتردر جامعه ساسانی -  دخالت مزدک و ایجاد شکاف در تصمیمات و وحدت بین بزرگان.

  قباد با این مشکلات ساخت تا اینکه  پادشاهی به خسرو انوشیروان رسید. وی با تدابیر خود در امر اصلاحات و نظارت جدی، و آرام ساختن نظامیان بار دیگر قدرت ساسانیان را احیا نمود و حکومت خود را در سلسله ساسانیان درخشان ساخت. در زمان خسرو انوشیروان شهرهای بزرگی در ایران احداث گردید. تیسفون پایتخت ساسانیان یکی از با شکوه ترین شهرهای آن زمان بشمار می رفت. وی همچنین کاخ های مجللی برای خود بنا کرد که خرابه های یکی از آن ها به نام طاق کسری  یا ایوان مداین هنوز پابرجاست. البته در این دوره ساختن ایوان در بناها رواج یافت.

  همچنین به دستور او دانشگاهی در جندی شاپور ساخته شد. در این شهر دانش پزشکی رونق یافت و پزشکانی از ایران و دیگر کشورهای جهان در آنجا به فعالیت مشغول گردیدند.

  پس از انوشیروان ، پسرش هرمز چهارم به سلطنت رسید در آن زمان ترکان به شمال خراسان حمله ور شدند ، بهر ام چوبین از فرماندهان ارشد به نبرد علیه آنها رفت و توانست با شکست آنان پیروزی بزرگی کسب کند . شهرت فراوان بهرام موجب نگرانی پادشاه شد و در بازگشت از بهرام استقبال خوبی نکرد این امر سبب شورش بهرام شد ، و در آن هرمز به قتل رسید و بهرام چوبین به پادشاهی ایران رسید . اما خسرو پرویز یکی از پسران هرمز با فرار به روم  توانست با دادن امتیازات فراوان به رومیان سپاهی را تجهیز و به نبرد با بهرام بپردازد که نهایت این امر موجب بقدرت رسیدن وی شد. در دوران خسرو پرویز به واسطه یکی از همسرانش  بنام مریم که دختر قیصر روم بود، مسیحیان بر دربار نفوذ بیشتری یافتند. که این امر موجب نارضایتی پنهانی موبدان بود. بعد از کشته شدن قیصر روم بدست شورشیان رومی خسرو پرویز این امر را بهانه ای برای کشور گشایی خود کرد و فتوحات خود را از سمت سوریه و فلسطین و لبنان به دریای مدیترانه و قسمت دیگر سپاه خود را از سمت آسیای صغیر به سوی دروازه های قسطنطنیه (پایتخت روم) پیشروی داد. مصر نیز به تصرف ایرانیان درآمد نیروهای ایرانی در واقع به سواحل دریای مدیترانه و سیاه رسیده بودند و ادامه جنگ به نیروی دریایی نیاز داشت که ایران بر خلاف رومیان فاقد این قدرت بود. در این زمان هراکلیوس به خسرو پرویز پیشنهاد صلح داد این پیشنهاد مورد نظر فرماندهان ایرانی بود اما شاه ایران حاضر به پذیرش آن نشد که نهایتا ادامه جنگ به شکست محکم ایرانیان منجر گردید. و چون مقصر اصلی این شکست شاه ایران بود و نظامیان از بد رفتاری او به ستوه آمده بودند لذا دست به شورش زده و شاه را دستگیر و زندانی کردند و نهایتا در زندان وی را بقتل رساندند این جنگ که 25 سال طول کشید موجب سست شدن ارکان سلسله ساسانیان و سقوط آن در تاریخ  قلمداد شده است. از مهمترین رخ دادهای زمان حکومت خسرو پرویز می توان به نامه پیامبر اسلام و دعوت وی به این دین اشاره نمود که وی این دعوت را نپذیرفت و نامه پیامبر را پاره کرد. نهایتا  بعد از خسرو پرویز  (628 یا 629 ) پسر وی بنام  شیرویه (قباد دوم) بر تخت نشست که در همان سال نیز معزول یا به قتل رسید. در آن ایام هرج و مرج در ایران به اوج خود رسید بطوریکه ظرف مدت چهار سال بیش از ده  تن  بر تخت پادشاهی نشستند اما بلافاصله معزول یا مقتول شدند.تا اینکه یزدگرد سوم در سال 632 م. به سلطنت رسید. در این زمان مزدک پسر بامدادان به تبلیغ مذهب خود پرداخت  البته موسس این مذهب  زردشت خورک بابوندس بود. عقاید مزدک بر دو گانگی مانوی تکیه داشت: که عبارت بودند از: روشنائی دانا (نیکی با عقل) و تاریکی نادان (بدی یا جهل) ، و می گفتند که  این دو نیرو دائما با هم در نبردند و چون روشنائی داناست سرانجام بر تاریکی و جهل پیروز خواهد شد.

  اساس تعلیمات اجتماعی مزدک  بر برابری و دادگری استوار بود. در حدی که گفته می شود به اباحه زنان نیز اعتقاد داشتند. در آن ایام مردم بسیاری به سرعت پیرو مذهب مزدک شدند. اما جنبش مزدکی با قتل او و پیروانش بشدت سرکوب گردید.

ورود اسلام به ایران:

در سال ۶۳۳ میلادی برابر با ۱۲ هجری قمری و در زمان خلافت اولین خلیفه، سپاه مسلمانان با فرماندهی خالدابن ولید با مشاوره و راهنمایی مثنی بن حارثه (که در زمان خسرو پرویز در خدمت وی بود) به مزرهای ایران در بین النهرین رسیدند. در سال ۱۴ هجری برابر با ۶۳۶ میلادی در جنگ قادسیه لشکریان عرب بر لشکر ایرانیان به فرماندهی رستم فرخزاد پیروز شدند  و شهر مدائن پایتخت ساسانیان سقوط کرد و یزگرد سوم که در آن زمان پادشاه ایران بود به مرکز ایران گریخت . در سال ۲۱ هجری در نزدیکی نهاوند سپاهیان ساسانی در برابر اعراب صف آرایی کردند . در این جنگ نیز لشکر ساسانی شکست خورد و یزگرد سوم به شمال خراسان عقب نشینی کرد و اعراب شهرهای ایران را یکی پس از دیگری به تصرف خود درآوردند.

در سال ۳۱ هجری یزگرد سوم در شمال خراسان به دست یکی از مخالفین خود کشته شد و بدین ترتیب در سال ۳۱ هجری مطابق با ۶۵۲ میلادی دوران فرمانروایی سلسله ساسانی منقرض گردید .

 

اسامی پادشاهان سلسله ساسانی به ترتیب اسامی و تاریخ تقریبی حکومت هر یک از شاهان :

 

1. اردشیر اول (اردشیر بابکان) : (226یا224-243 میلادی)
2. شاپور اول      : (243-272 میلادی)
3. هرمز اول       : ( 272-273میلادی)
4. بهرام اول       : ( 273-276میلادی)
5. بهرام دوم       : (276-293 میلادی)
6. بهرام سوم     : ( 293میلادی)
7. نرسی           : (292-302 میلادی)
8. هرمز دوم       : (302-310 میلادی)
9. آذرنرسی                 : (310 میلادی)
10. شاپور دوم (ذوالاکتاف): (310-379 میلادی)
11. اردشیر دوم    : (379-383 میلادی)
12. شاپور سوم    : (383-388 میلادی)
13. بهرام چهارم    : (388-399 میلادی)
14. یزدگرد اول      : (399-421 میلادی)
15. بهرام پنجم (بهرام گور): (421-439 میلادی)
16. یزدگرد دوم      : (439-457 میلادی)
17. هرمز سوم     : (457- 459 میلادی)
18. پیروز اول        : ( 459-484میلادی)
19. بلاش            : ( 484-487میلادی)
20. قباد اول                   : ( 487-497میلادی)
21. جاماسب                 : (497-499 میلادی)
22. قباد اول         (پادشاهی مجدد): (499-531 میلادی)
23. خسرو انوشیروان (خسرو اول): (531-579 میلادی)
24. هرمز چهارم (ترک زاد): (579-590 میلادی)
25. بهرام ششم   : (590-591 میلادی)
26. خسرو پرویز (خسرو دوم): (591-628یا629 میلادی)
27. شیرویه (قباد دوم)     : ( 628 یا 629میلادی)
28. اردشیر سوم   : ( 629-630میلادی)
29. شهربراز                  : ( 630میلادی)
30. خسرو سوم   : ( 630میلادی)
31. جوانشیر                  : ( 630-631میلادی)
32. پوراندخت       : ( 631میلادی)
33. پیروزدوم         : (631 میلادی)
34. آذرمی دخت   : (631 میلادی)
35. هرمز پنجم     : (631 میلادی)
36. خسرو چهارم  : (631 میلادی)
37. پیروز دوم        : (631 میلادی)
38. خسرو پنجم   : (631-632 میلادی)
39. یزدگرد سوم    : ( 632-651میلادی)

------------------------------------------

 ترتیب اسامی سلسله های بعد از اسلام در ایران:

•  گاوباریان
• باوندیان
• طاهریان
• صفاریان
• علویان تبرستان
• سامانیان
• زیاریان
• بوییان
• غزنویان
• سلجوقیان
• خوارزمشاهیان
• ایلخانیان
• جلایریان
• مظفریان (آل مظفر)
• کیاییان
• تیموریان
• قراقویونلو
• آق قویونلو
• صفویان
• افشاریان
• زندیان
• قاجار
• پهلوی

                       

کوچکترین نسخه قرآن جهان در ترکیه

یک هنرمند ترک پس از یک سال‌و‌نیم تلاش موفق شد، کوچک‌ترین نسخه قرآن مجید را خلق و طی مراسمی در «قونیه» ترکیه رونمایی کند.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) به نقل از خبرگزاری آناتولی ترکیه، «نجاتی کورکماز»، هنرمند پنجاه‌ ساله ترکیه‌ای و یکی از سه «میکرو پیکر‌تراش» جهان هم‌زمان با هفتصدو‌چهلمین سالگرد درگذشت مولانا، کوچک‌ترین نسخه خطی قرآن جهان را در ابعاد 98 صدم سانتی متر در 1.3 سانتی متر رونمایی کرد.

این هنرمند ترک که از سی و پنج سال پیش در حوزه هنرهای دستی مشغول به فعالیت است، تاکید کرد: این اثر هنری فقط با میکروسکوپ و ذره‌بین‌ قابل مشاهده است و همه سوره‌ها و آیات الهی در آن به رشته تحریر درآمده‌ است.

وی اضافه کرد: این نسخه دست‌نویس قرآن‌کریم علاوه بر این‌که شامل همه سوره‌های کلام الهی است، دارای زیبایی منحصر به‌فردی نیز هست چراکه در هر صفحه از هنر تذهیب برای صفحه‌آرایی استفاده کرده‌ام. همچنین با ورقه‌های طلایی، بین آیات تزیین شده است تا همانند نسخه‌های موجود، دارای زیبایی باشد.وی با اشاره به نحوه نگارش این نسخه دست‌نویس قرآن‌، عنوان کرد: کاغذ استفاده‌شده برای این اثر، «کاغذ آهاری» نام دارد و به جای قلم نیز از «تار مو»  و همچنین مرکب خاصی که خودم تهیه کرده‌ام، بهره برده‌ام.

کورکماز در بخش پایانی سخنانش در مراسم رونمایی این نسخه از قرآن کریم گفت: هدف بعدی‌‌ام حک کردن لفظ جلاله «الله» بر روی یک تار مو است

صد آگهی مطبوعاتی از دهه 20 تا 50

مجموعه‌ی «100» تلاشی است برای گردآوری، نگاهداری و بررسی ابعاد گوناگون تاریخ طراحی گرافیک در ایران.

اوج جریان آگهی مطبوعاتی در ایران با تاسیس دو شرکت «آوانگارد» با مدیریت کامران کاتوزیان و «فاکوپا» با مدیریت فرهاد هرمزی شروع می‌شود.

هرچند نیازمندی‌ها از دوران قدیم در ایران وجود داشته است ولی بحث آگهی را می‌توان به بعد از جریانات پهلوی اول منتصب کرد. در این بین نقش روزنامه اطلاعات و همچنین پیشرفت اقتصادی ایران را بعد از به دست آوردن سرمایه‌های نفتی که باعث نشاط عجیبی در بحث اقتصادی شده بود را نباید نادیده گرفت.

در این کتاب تعداد 100 آگهی از دهه‌های پیش از انقلاب 57 به نمایش در آمده و در انتخاب این آگهی‌ها تلاش شده تا مباحث بصری و گرافیکی و همچنین مباحث نوگرای تبلیغاتی و شعارنویسی مورد اهمیت قرار گیرند.

استفاده از دو روزنامه اطلاعات و کیهان به عنوان مهم‌ترین جولان‌گاه آگهی‌های تجاری در دستور کار قرار گرفته است چرا که اهمیت این دو روزنامه به حدی بوده است که با دیگر نشریات چه از لحاظ کثیرالانتشار بودن و چه از لحاظ اهمیت اجتماعی آنان قابل مقایسه نبوده است و دلیل دیگر آنکه نویسنده یک مجموعه نسبتاً کامل از این دو روزنامه را در آرشیو شخصی خویش داشته است.
از بین اسناد جمع‌آوری شده نزدیک به 100 آژانس تبلیغاتی را شناسایی و از بین این‌ها نیز نام طراحان همکار این آژانس‌ها را پیدا نموده است. همچنین از میان امضای موجود در آگهی‌ها  نام چندتن از طراحان شعارهای تبلیغاتی را نیز یافته است که از بین این هفت هزار، ابتدا نزدیک به 450 آگهی را که از نظر طراحی گرافیک در زمان خود جذاب و در تکنیک نوآور بودند و البته شعار تبلیغی خوبی داشتند، برای درج در کتاب انتخاب و در نهایت از بین این آگهی‌ها 100 اثر در این کتاب منتشر شد.صد آگهی مطبوعات اثری است از فرشید پارسی کیا که در 148 صفحه نگاشته شده است و انتشارات ایده خلاقیت آن را منتشر کرده است. 

بازدید دکتر سلمان هادی آل طعمه از کتابخانه مجلس

دکتر سلمان هادی آل طعمه با حضور در کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی با دکتر رجبی رئیس کتابخانه به بحث و گفتگو پرداخت.

به گزارش روابط عمومی کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی سید سلمان هادی آل طعمه فهرست نویس برجسته جهان اسلام و تشیع در دیدار با دکتر محمد رجبی رئیس کتابخانه مجلس خواستار گسترش همکاری ها در انتشار کتب مشترک گردید.

در این دیدار دکتر محمد رجبی با ابراز خشنودی از حضور دکتر هادی آل طعمه کتاب نفیس مجلس، دیروز، امروز و فردا را به پاس خدمات ارزنده ایشان به وی اهداء کرد.

سید سلمان هادی آل طعمه، دارای 120 کتاب می باشد که بیش از 60 اثر از تالیفات وی منتشر شده است. غالب آثار ایشان به پسوند یا پیشوند «کربلا» آراسته است و این تخصص و چیرگی سبب شده است که تألیفات استاد، مرجع سایر نویسندگان و محققان گردد.

گوشه ای از تاریخ عکاسی در مشهد

سيري در تاريخ عكاسي مشهد - دوران پهلوي

در آغاز سلطنت پهلوي و شروع تغييرات بنيادين معماري شهري، هنگام شكل‌گيري فلكه حضرت، عكاس‌خانه‌هايي دور فلكه و ديواربه‌ديوار حرم تأسيس شد.

ممارست عكاس با گنبد و بارگاه حرم مطهر و تقاضاي مشتريان زائر، باعث به‌وجودآمدن شيوه‌اي نو در عكاسي حدود دهه20 شمسي گرديد كه به نام عكاسي "حرم بارگاهي" شناخته شده است. نقاشاني كه پرده‌هاي قهوه‌خانه‌اي مي‌كشيدند، به كمك عكاسان اوليه حرم بارگاه كه مشتريان خود را روي بام عكاس‌خانه برده و در جوار و پس‌زمينه بارگاه ملكوتي عكس زيارتي مي‌ساختند، آمده و با استفاده از نقوش و عناصر و نشانه‌هاي حرم مطهر و به مدد شيوه نگارگري قهوه‌خانه، پرده‌هايي محصوركننده ايجاد كردند، تا كه اين شيوه از عكاسي ديني در داخل آتليه به شكلي هنري انجام پذيرد. درنتيجه عكس زيارتي براي زائر قسمتي از عبادت شد و هنگام بازگشت به موطن خود، آن را با احترام بر طاقچه مي‌گذاشت تا عبادت خود را مكرر كند و نيز سندي باشد جهت ارايه به آشنايان از زيارت انجام‌يافته.

                                            فتو دانش - خيابان طبرسي، سال 1342

از عكاس‌خانه‌هاي قديم اين شيوه بي‌بديل در دهه20 و دهه30، مي‌توان از همايون، رحمت‌اله، سياح، اطمينان، شهيدي‌پور، محمدي، دارالسلام، فردوسي، سعادت، كاروان و شرق نام برد. عكاس‌خانه‌هاي پرتره‌كار در مشهد از دوران پهلوي رو به افزايش گذاشتند و با فعال‌شدن چندين ژنراتور برق در مركز شهر، عكاسي روزچاپ رو به انحلال گذاشت و عكاس‌خانه‌ها در آتليه خود صاحب پرژكتورهاي تأمين نور براي عكس‌برداري شدند. تعدادي از مهم‌ترين آتليه‌هاي پرتره‌كار در مشهد، در دهه اول و دوم حكومت پهلوي عبارت بودند از: نصرت 1303، اميد 1304، اديسون 1307، پيما 1312، آيريا 1313، ماني 1318 و مهم‌ترين عكاس‌خانه‌هاي پرتره در دهه30 عبارت بودند از: مريخ، هنر، پر، قدسي، روپال، ركلام، اونيورسال، ركس، كتايون، هاليوود، كلمبيا، كاخ، فلاش، نخستين، آپادانا و روپال. در سطح شهر، عكاسان فوري‌كار نيز فعاليت مي‌كردند كه سبك و سياق آنان با آتليه‌داران متفاوت بود. اين نوع عكاسان با دوربين مخصوصي كه مشهدي‌ها آن‌را "دست‌لتگي" مي‌ناميدند و تاريك‌خانه عكاس نيز محسوب مي‌شد، كار مي‌كردند. روش كار آنان با نگاتيو كاغذي بود كه نسبت به فيلم عكاسي حساسيت كمتري داشت. درنتيجه عكاس، كار ظهور و ثبوت را بدون نگراني از تأثير سريع نور روز بر نگاتيو، درون جعبه دوربين انجام مي‌داد. كار اين نوع از عكاسان مشهدي بيش‌تر تهيه عكس فوري پرسنلي بود و كوچه «ثبت» كه در مركز شهر و نزديك ادارات مهم قرار داشت، جايگاهي خاص و مهم براي "فوري‌كاران" محسوب مي‌شد و دكان اغلب آنان در آن كوچه به‌گونه اي متمركز، دركنار يك‌ديگر واقع شده بود. ازعكاسان خوش‌ذوقي كه خارج از آتليه نيز به عكاسي آماتوري مي‌پرداختند، مي‌توان به ابراهيم ذهبي با نام مستعار "سياح"، هاشم ظريف، محمد صانع و عماد عصار كه اولين نشريه مصوّر مشهد را با عكس‌هاي خود منتشر ساخت، اشاره كرد.

                                         عكاسان فوري‌كار كوچه ثبت، عكس از سياح

ابراهيم سياح در سال 1338 نشان هنر و مقام اولي را از جشنواره جهاني عكس به‌خاطر عكس "سقاي پير" به‌دست آورد و بدين‌صورت نخستين جايزه جهاني عكاسي را براي شهر مشهد به ارمغان آورد. وي عكس‌هايي با نگاه هنري به ثبت رسانيد كه در نوع خود بي‌نظير است. 
محمد صانع كه به‌عنوان عكاس آستان‌قدس رضوي نيز فعاليت داشته است و به‌واسطه نگاتيوهاي 6×6 و 9×6 سياه‌وسفيد جادويي وي، عكس‌هاي سحرانگيز فراواني براي اين ديار به غنيمت مانده است. موضوع عكس‌هاي استاد صانع اغلب از ابنيه مختلف شهر، معماري حرم، مدارس، حوزه‌هاي قديمي، محيط شهري و پرتره‌هاي عمومي از مردمان مشهد بوده است. هنگامي‌كه به مجموع تصاوير و عكس‌هاي اين عكاس توان‌مند با دقت و تأمل بنگريم، باور خواهيم كرد كه لقب "كمال‌الملك عكاسي‌ مشهد" كه برخي به وي نسبت داده‌اند، بي‌جا نبوده است. آماري كه در مورد تعداد عكاس‌خانه‌هاي دوران پهلوي در مشهد مي‌توان داد، طبق يافته‌هايي است كه تاكنون به آن رسيده‌ايم و چون تحقيقات به‌طور مداوم ادامه دارد، ممكن است در آينده به آمار دقيق‌تري نيز دست يافت و اما يافته‌ها تا به امروز بدين‌گونه است: عكاس‌خانه‌هاي دوران قاجار تا دوران پهلوي حدود 8 تا 10 دكان. لازم به ذكر است كه رونق اين آتليه‌هاي اوليه در آغاز، باعث گرديده بود كه حاكمان شهر براي اين شغل در مشهد ماليات درنظر بگيرند و ماليات عكاسي در مشهد، در سال 1329ق، بيست‌تومان در سال، برآورد شده بود. عكاس‌خانه‌هاي دهه اول تا دوم دوران پهلوي حدود 15 تا 18 دكان. قوانين عكاسي تدوين‌شده درآغاز دهه دوم و منع استفاده از نقوشي مانند شير و خورشيد، پرچم، نشانه‌هاي نظامي، مارك‌ها، عناوين، نشان‌ها، القاب و غيره براي علايم تجاري كه اين عكاس‌خانه‌ها بايد به ثبت مي‌رساندند، باعث گرديد كه مهرها و آرم پشت عكس‌هاي اين عكاس‌خانه‌ها شكل ساده‎‌‌اي به‌خود بگيرند. همين امر به مرور باعث كم‌شدن آرايه‌ها و پرده‌هاي پر نقش‌ونگار در آتليه نيز گرديد و چنان شد كه تا دهه30 اين نوع آرايه‌هاي عكاس‌خانه‌اي (به‌جز در تعداد معدودي آتليه مانند عكاسي اميد) كاملأ برچيده شدند. گل‌وگلدان‌ها، مبل‌هاي سلطنتي، ميزها و نرده‌هاي دكوري، مجسمه‌ها و پرده‌هاي پر نقش‌ونگار جمع شدند و تنها پرده‌اي ساده با يك صندلي در آتليه استفاده شد. عكاس‌خانه‌ها از دهه30 تا دهه40، حدود 50 دكان شدند و با رشد روزافزون شغل عكاسي، تأسيس مجمعي كه به مسايل و امورات شغلي و قانوني اين صنف بپردازد، يك ضرورت شناخته شد. بنابراين در سال 1334 "سنديكاي عكاسان مشهد" تأسيس گرديد. اين مجمع بعدها با نام "اتحادية عكاسان و فيلم‌برداران مشهد" كار خود را ادامه داد. سال 40 تا 57 شمسي، حدود 110 آتليه و لابراتوار در شهر مشغول به‌ كار بودند كه از اين تعداد، بالغ بر 60 عكاس‌خانه، پروانه كسب داشتند. شش‌سال بعد از انقلاب در سال 1363، عكاس‌خانه‌هاي شهر به 350 مغازه رسيد كه حدود 250باب از آن، عكاسي حرم بارگاهي بوده است و امروزه در سال 1392، مجموع عكاس‌خانه‌هاي سطح شهر مشهد حدوداً به 1900 عكاس‌خانه رسيده است كه دوسوم اين آمار، عكاسان پرتره‌كار و يك‌سوم آن نيز عكاسان حرم بارگاهي مي‌باشند. 


-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------
منابع 
عكس‌هاي قديم ايران – دكتر قاسم صافي گلپايگاني، 1374
قانون اساسي و كليه قوانين جزايي – چاپ تابان، 1324 
قوانين جزايي، قانون مجازات عمومي، اسفندماه 1312 
مجموعه قوانين و آئين‌نامه‌ها مصوب وزارت دادگستري، 1312 
اسنادي از موسيقي، تأتر و سينماي ايران- وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، 1379 
سير تحول عكاسي – دكتر محمد ستاري، 1388
عكاس‌خانه ايام - نسرين ترابي، 1383
ايران كلده وشوش – مادام ژان ديولافوا – ترجمه همايون، 1887 ميلادي
گنجينه اسناد – ش3 (1572) ش 312: 60- 61
سالنامه مشهد، 1338
سالنامه آريان، 1348
سالنامه پارس، 1310 – 1312 - 1317
سالنامه كشور ايران سال بيست‌وهفتم، 1351
نشريه عكس، شماره ،220 ص ،12سال نوزدهم، مرداد 1348 
تاريخ مشهدالرضا، احمد ماهوان، دفتر جغرافيايي و انتشارات ماهوان (ماه نشر)، چاپ دوم، 1388

تاریخ بارگذاری:

1392/9/7 پنجشنبه

تعداد بازديد : 154

معماری جهان اسلام: بعد از ایران

این کتاب به بازگردانی تزئینات قدیمی یا حتی ایجاد تزیینات جدید در شیوه‌های اولیه  در سراسر مناطق اسلامی پرداخته است.

اگر معماری اسلامی در خصوص ساختمان‌های ساخته شده توسط پیروان حضرت محمد (ص) بین قرن هفتم و هشتم یا نهم تفسیر شود، در ابتدا در هرجایی که وی دین را برپا کرد و آن را اسلامی یا مسلمان نامید، اختلاف آشکاری مشاهده می‌شود. مصالح از سنگ تا آجر پخته شده و نیز آجر پخته نشده تا چوب متغیر بودند و روش‌های ساخت از ساخت ساده تا روکشی از سنگ تراشیده بر روی بتن و آجر پخته شده، تا روکشی از آجر پخته شده بر روی خشت خام متعدد بودند. در ابتدا به نظر می‌رسد که این طرح‌ها از بسیاری از اشکال تبعیت می کنند و مردمی وجود داشته‌اند که اسلام را در این دوره دوازده هزار ساله یا بیشتر پذیرفته‌اند. بعد از بررسی همه این عوامل مختلف، پیدایش اصول یک‌پارچه مشخص در اینجا شناسایی می‌شود.

کتاب حاضر جلد دوم از کتاب «معماری جهان اسلام» می‌باشد که در آن به بررسی و معرفی معماری اسلامی پس از ورود دین اسلام به ایران، پرداخته شده است.

این بررسی در طی نه فصل:

اوایل معماری اسلامی ایران در عصر سامانیان و غزنویان

معماری اسلامی ایران باستان سلجوقی‌ها

معماری اسلامی سوریه و عراق باستان

معماری اسلامی آناتولی باستان

معماری اسلامی آخر باستان: ایلخانیان و تیموریان

معماری اسلامی هند باستان

معماری امپراتوری عثمانی

معماری سلطنت صفوی

معماری امپراتوری مغول

نگاشته شده است.

در واقع این کتاب به بازگردانی تزئینات قدیمی یا حتی در ایجاد تزیینات جدید در شیوه‌های اولیه در سراسر این مناطق و در سراسر اسلام پرداخته است. در این رهگذر معماری بناهایی چون: «مقبره اسماعیل سامانی»، «مسجد بزرگ اصفهان»، «مسجد بی‌بی‌خانم» در سمرقند، «مسجد محمت دوم»، «مدرسه چهارباغ اصفهان» و... مورد مطالعه قرار گرفته است.

جلد دوم «معماری جهان اسلام: بعد از ایران» با ترجمه و تألیف بهاره رضایی جعفری و شهره علی‌بخشی در 174 صفحه نگاشته شده است.

این کتاب را انتشارات طحان، ناشر تخصصی معماری و شهرسازی منتشر کرده است که با شماره ثبت 495394 در کتابخانه شماره یک مجلس شورای اسلامی موجود است.

فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه امام حکیم

اولین سنگ بنای حوزه درسی دینی نجف اشرف با مهاجرت شیخ طوسی قریب به یک هزار سال پیش بنیان نهاده شد.

شیخ طوسی چون با تعصب ورزی کینه توزان روبه رو شد و کتابخانه اش در بغداد را به آتش کشیدند، بر آن شد تا با مهاجرت به نجف در محیط تازه حوزه بحث و درسی متمایز از سنت بغداد را در سایه روضه علوی بنیان گذارد. با حضور او حوزه درس و بحث متعلق به دنیای شیعی در نجف قرار و استحکام یافت و به تبع آن صرفنظر از تولیدات علمی چون تقریرات دروس، شرح ها و حاشیه ها، مجموعه های گرانسنگی از میراث بازمانده کهن پراکنده در عراق جمع آوری و در مدارس پرتعداد نجف مورد استفاده و توجه طلاب علوم دینی قرار گرفت.

اختصاص تجمیع و حفاظت از نسخه های خطی کهن شیعی در عراق به حوزه درسی دینی نجف اشرف تعلق داشته و دارد و همین ویژگی منحصر بفرد سبب گردید، در اعصار گذشته، مراجع بزرگ به همان میزانی که از خود مستحدثاتی چون مدرسه، حسینیه، مسجد، دارالایتام و... بنیان گذاردند، توجه به جمع کتب و آثار موجود را نیز مورد توجه و عنایت ویژه قرار دهند. از این رو مجموعه های متعدد و قابل اعتنایی چون کتابخانه کاشف الغطاء، علامه امینی، آیت الله حکیم، و ... به همت و سرپرستی آن بزرگواران بنیان نهاده شد.

در میان این مراجع، شاید مهمترین اقدام از سوی آیت الله العظمی سید محسن حکیم(ره) شکل گرفت. ایشان با حمایت از تأسیس کتابخانه های متعدد در شهرهای مختلف عراق زمینه آشنائی بیشتر جامعه آن روز را با علوم و میراث بازمانده اهل بیت(ع) را تسهیل نمودند. شمار شعبه های کتابخانه های مجموعه امام حکیم که در استان های مختلف عراق تشکیل شد امروز به بیش از یکصد کتابخانه رسیده است. مراکزی برای جلب طبقه جوان تحصیلکرده، که بنیان نهاده شده بود تا فرهنگ اسلامی را تقویت و تعمیق بخشد. مهمترین این مجموعه ها کتابخانه مرکزی امام حکیم در ابتدای شارع الرسول و محله حویش نجف و در جوار مسجد هندی است.

این کتابخانه در شوال 1375ق/1335ش بنا نهاده شد اما به صورت رسمی ده سال پس از این بود که کتابخانه در عید مبعث سال 1386ق/1345ش با کلیه امکانات و فضائی مساعد مورد بهره برداری قرار گرفت. کتابخانه ای که اینک افزون بر 5000 نسخه خطی را در خود جای داده است و با اغتنام از فرصت انتخاب نجف به عنوان پایتخت فرهنگی دنیای اسلام در سال 2012 مورد بازسازی ویژه ای قرار گرفته تا بتواند امکانی تازه را برای جامعه علمی نجف اشرف و عراق فراهم آورد.

آماده سازی فهرستی جامع از نسخه های خطی این کتابخانه ظاهراً مورد توجه بزرگانی از حوزه فهرست نگاری نسخه های خطی چون حضرت آقای اشکوری واقع شده بود و اهتمام نخستین در این زمینه از ناحیه ایشان شکل گرفته بود. اما ظاهراً به دلیل پاره ای از اقتضائات زمان این مهم ناتمام مانده و فهرست مجموعه به صورت کامل در دسترس قرار نگرفته بوده است. در فهرستنویسی این اثر، برخی تفاوت در روش فهرست نگاری نیز از جمله ترتیب الفبایی یا اعدادی نسخه های خطی میان طرفین در نحوه کار وجود داشت اما نهایتاً مقرر شد تا این مجموعه بر اساس روش استاد منزوی در فهرست نگاری نسخه های خطی و با قاعده ترتیب الفبایی انتشار یابد.

فهرست حاضر دربرگیرنده ارائه عناوین الفبایی نسخه های خطی بوده که اطلاعات نسخه شناسی بر اساس

شماره اثر

نام اثر

تعداد اوراق

نام مؤلف

نام کاتب

تاریخ کتابت

زبان اثر

موضوع اثر

ابعاد نسخه

آغاز و انجام نسخه

 ترتیب و تنظیم یافته است.

«فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه امام حکیم (ره) نجف اشرف» به سعی و اهتمام سید علی موجانی، عاطفه زندی، سید حیدر ربیعی و زیرنظر سید جواد کاظم محسن حکیم نگاشته شده است.

این کتاب را انتشارات عظام در تهران با همکاری کتابخانه بزرگ آیت‌الله مرعشی نجفی (ره) و رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در بغداد منتشر کرده است که با شماره ثبت 500882 در کتابخانه شماره یک مجلس شورای اسلامی موجود است.

پروفسور کاظم معتمد نژاد درگذشت...

پدر علم ارتباطات ایران درگذشت

دکتر کاظم معتمدنژاد پدرعلم ارتباطات ایران در پی یک دوره بیماری طولانی امروز دارفانی را وداع گفت.

مراسم تشییع پیکر آن مرحوم در ساعت 9 صبح شنبه 16 آذر از مقابل دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه علامه طباطبائی برگزار می شود.

استاد کاظم معتمدنژاد در 1313 در شهر مود از بخش مود شهرستان سربیشه متولد شد. تحصیلات ابتدایی و قسمتی از تحصیلات متوسطه خود را در زادگاهش و قسمت دیگر را در بیرجند و سال ششم ادبی را در دبیرستان مروی تهران گذراند. در سال ۱۳۳۶ به اخذ درجه لیسانس و در سال ۱۳۳۹ به اخذ درجه دکتری در رشته قضائی از دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران نائل شد.

وی در زمان تحصیل در دوره کارشناسی، با مدیر وقت روزنامه کیهان -که استاد او نیز بود- رابطهٔ دوستانه ای برقرار کرد. وقتی استاد از دانشجویان دوره دکتری برای همکاری در کیهان دعوت کرد، معتمد نژاد فرصت را غنیمت شمرد و برای اولین بار به محیط روزنامه وارد شد. دیری نپایید که از مترجمی زبان فرانسه، به مسؤولیت گروه خارجی و مقالات ارتقا یافت.

روزنامه کیهان که به روزنامه نگاران تحصیلکرده نیاز داشت، برای وی بورسیه ای از دولت فرانسه دریافت کرد. معتمد نژاد در دانشگاه سوربن فرانسه موفق به اخذ دکتری حقوق و علوم سیاسی و نیز دکتری تخصصی روزنامه نگاری از انستیتوی مطبوعات و علوم نظری دانشگاه پاریس شد.، وی در حوزه های مختلف ارتباطات، روزنامه نگاری، حقوق و اخلاق حرفه ای و جامعه اطلاعاتی طی 50 سال اخیر نقش موثر و موسس داشت و ازاعتبار ویژه ای در محافل و مراکز علمی و فرهنگی ایران و جهان برخوردار بود.

از جمله آثار او می توان از کتاب ها و مقالاتی چون «حقوق مطبوعات»، «ارتباطات بین الملل»، « ارتباط جمعی غربی و انقلاب اسلامی ایران: بازنگری انتقادی نظریه های غربی توسعه بخشی ارتباطات در جهان سوم و تحقیق در پوشش خبری انقلاب اسلامی ایران در وسایل ارتباط جمعی غرب»، « ارتباطات در خدمت انسان ها: برنامه بزرگ یونسکو برای سال های ۱۹۸۴-۸۵»، «ارتباطات و وسایل ارتباطی»، «ارتباطات و وسایل ارتباطی»، «حقوق ارتباط جمعی»، «حقوق ارتباط جمعی»، «روزنامه نگاری»، «روزنامه نگاری: با فصلی جدید در بازنگری روزنامه نگاری معاصر»، « روش تحقیق در محتوای مطبوعات: با کلیاتی درباره تجزیه و تحلیل در ارتباطات جمعی»، «روش مطالعه و بررسی مطبوعات»، «کتابشناسی ارتباطات جمعی در جهان سوم»، «ماکت سازی و صفحه بندی»، «مصاحبه و رپورتاژ»، «مطالعات و تحقیقات انتقادی در ارتباطات اجتماعی»، «مطالعات و تحقیقات انتقادی در ارتباطات اجتماعی»، «مطبوعات، تبلیغات و افکار عمومی»، «مطبوعات و وسایل خبری: ارتباطات و مطبوعات در دنیای امروز» و...

معنای واژه سده و صده

بعضی دانشمندان نام سده را گرفته شده از صد می‌دانند ابوریحان بیرونی می‌نویسد: «سده گویند یعنی صد و آن یادگار اردشیر بابکان  است و در علت و سبب این جشن گفته‌اند که هرگاه روزها و شب‌ها را جداگانه بشمارند، میان آن و آخر سال عدد صد بدست می‌آید و برخی گویند علت این است که در این روز زادگان کیومرث پدر نخستین - درست صدتن شدند و یکی از خود را بر همه پادشاه گردانیدند و برخی برآنند که در این روز فرزندان مشی و مشیانه  به صد رسیدند و نیز آمده: “شمار فرزندان آدم ابوالبشردر این روز به صد رسید. ”»

نظر دیگر اینکه سده معروف، صدمین روز زمستان از گاهشماری میترایی است. در تقویم کهن ایرانیان مهرآیین زمستان ۱۵۰ روزه و تابستان ۲۱۰ روزه بوده‌است. از ابتدای زمستان (اول آبان ماه) تا ۱۰ بهمن که جشن سده‌است صد روز، و از ۱۰ بهمن تا نوروز و اول بهار ۵۰روز و ۵۰شب بوده‌است. و به علت اینکه از این روز به بعد انسان به آتش دست پیدا کرده‌است شب هم مانند روز روشن و گرم و زنده‌است شب‌ها هم شمرده می‌شوند.

یکی دیگر از دلایل گرامی‌داشت این شب این است که ایرانیان دو ماه میانی زمستان را، همان دی و بهمن را، بسیار سخت و هنگام نیرومند گشتن اهریمن می‌دانستند و برای پایان یافتن این دوماه نیایش‌های ویژه‌ای برگزار می‌کردند. از شب چله که چله بزرگ نیز نامیده می‌شد و در آن مهر برای مبارزه با اهریمن دوباره زاده  شده بود تا شب دهم بهمن ماه که جشن سده و چله کوچک  نامیده می‌شد برابر ۴۰ روز است. و به سبب اینکه آتش (مظهر گرما و نور و زندگی) در روز سده کشف شده بود و وسیله دیگری برای مبارزه با اهریمن و بنا بر آیین باعث روشنایی شب مانند روز شد از شب چله کوچک تا اول اسفند ۲۰ روز و ۲۰ شب (جمعاً چهل شب و روز) است.

یکی از نشانه‌های پیوند این دو پدیده مراسمی است که در بین عشایر سیرجان و بافت برگزار می‌شود:شب دهم بهمن آتش بزرگی بنام آتش جشن سده، با چهل شاخه از درختان هرس شده که نشان چهل روز “چله بزرگ” است در میدان ده برمی افروزند و می‌خوانند:

سده سده دهقانی/ چهل کنده سوزانی/ هنوز گویی زمستانی

و برخی گفته‌اند که این تسمیه به مناسبت صد روز پیش از به دست آمدن محصول و ارتفاع غلات  است. مهرداد بهار  در کتاب «پژوهشی در فرهنگ ایران» و برخی دیگر در کتاب یاد شده بالا، بر این باورند که سَدَه در زبان اوستایی به معنای برآمدن و طلوع کردن است و ارتباطی با عدد ۱۰۰ ندارد. عدد «سد» به شکل «صد» معرب شده‌است در حالیکه واژه «سده» به شکل «سذق» معرب شده‌است.

اگر نخستین روز زمستان را (روز پس از شب یلدا) تولد دیگری برای خورشید یا مهر بدانیم، می‌توان آنرا هماهنگ با جشن گرفتن در دهمین و چهلمین روز تولد، آیین کهن و زنده ایرانی دانست. (در همه استان‌های کشور و سرزمین‌های ایرانی نشین، برگزاری مراسم جشن دهم و چهلم کودک دیده می‌شود) و این واژه “sada” (اسم مونث) که به معنی پیدایی و آشکار شدن است، در   ایران باستانsadok و در فارسی میانهsadag  بوده و واژه عربی سذق و نوسذق (معرب نوسده) از آن آمده‌است. روایت‌هایی که جشن سده را به صد روز گذشتن از زمستان و یا پنجاه شب و پنجاه روز مانده به نوروز تعبیر می‌کنند، همگی از ساخته‌های جدیدتر است و در متون قدیمی نیامده‌اند.

مروری بر تاریخ عیّاری و جوانمردی در ایران

کتاب‌های تاریخ از عیاران بیشتر به صورت دزدان و راهزنان یاد می‌کنند، اما مسیر تاریخ این را تأیید نمی‌کند.

کتابِ در دست می‌کوشد به پاره‌ای از اختلافات مذکور بپردازد تا مگر به حقیقت امر دست یابد.

ایران در طول تاریخ گذرگاه جنگاوران و حضور اقوام بیگانه بوده و به همین دلیل کمتر روی آرامش دیده است. در این تندباد حوادث و در این دریای متلاطم، گاهی به تشکّل‌هایی برمی‌خوریم که از نظر عقیدتی و شیوه کردار، قابل توجه‌اند. یکی از این تشکّل‌ها عیّاران و جوانمردان‌اند.
کتاب حاضر دارای مطالبی در باب تاریخ مختصر ورزش‌های باستانی و آیین جوانمردی و شعرهایی است که مرشدان زورخانه‌ها در ایران می‌خوانند. این شعرها بیشتر در حوزه‌ی اخلاقیات، معرفت، جوانمردی و توصیف‌های مذهبی و از جمله مدایحی درباره‌ی سلطان عاشقان حضرت امام علی (ع) است؛ نیز شعرهایی که جنبه‌ی حماسی و اخلاقی دارند و ویژه‌ی مرشدانی است که خارج از ایران می‌زیند و کار می‌کنند.
این کتاب از پنج فصل تشکیل شده است:

اهل فتوت و اخوان (اخیان)

عیاری و عیاران

جوانمردی

ورزش‌های باستانی در ایران

پهلوانی

ترجمه‌ی انگلیسی اشعار پهلوانی و آوانویسی آن‌ها به خط سیریلیک (خط روسی)

فهرست منابع و ماخذ

غرض از تحقیق و تدوین کتابِ حاضر این بود که حالا که ورزش‌های باستانی جهانی شده مرشدان ایران و کشورهای دیگر در زورخانه‌ها بتوانند اثری مکتوب در دست داشته باشند تا برای اجرای برنامه‌های زورخانه‌ای از آن استفاده کنند. این مرشدان از نظر فرهنگی برای ما قابل اعتنا و اعتبارند. چرا؟ زیرا تبلیغ و تشویق همگان را به آرا و افکار جوانمردی و پهلوانی بر عهده دارند. اکنون که بیش از شصت کشور جهان به تقلید از ورزش‌های زورخانه‌ایِ ایران برای نشر این فرهنگ تلاش می‌کنند به جا بود که کتابی در این زمینه تألیف شود.

آوای پهلوانی: مروری بر تاریخ عیّاری و جوانمردی در ایران نگاشته اسماعیل آذر، با ترجمه انگلیسی نسترن نصرت‌زادگان در 512 صفحه توسط انتشارات سخن در سال 92 منتشر شده است که با شماره ثبت 497246 در کتابخانه شماره یک مجلس شورای اسلامی موجود است.

به گزارش ایرنا، شانزدهمین کنفرانس موسسه آل البیت روز دوشنبه با عنوان «طرح حکومت اسلامی نوین قابل دوام وپایدار» در امان پایتخت اردن آغاز به کار کرد.

در این نشست سه روزه نمایندگانی از 33 کشور از جمله ایران حضور دارند. مفهوم حکومت اسلامی، جامعه مدنی، حقوق مردم در دو اندیشه اسلامی و غربی، تفاوت‌ها ونقاط مشترک وطرح حکومت اسلامی نوین قابل دوام وپایدار به عنوان مهمترین محورهای این کنفرانس اعلام شده است.

این کنفرانس هر سه سال یکبار برگزار می شود وهدف از نشست کنونی اعلام صریح مواضع کشورهای اسلامی در برابر رویدادهای جاری و چالش های پیش رو جهان عرب واسلام اعلام شده است. آیت الله تسخیری اندیشمند شیعه و استاد مهدی محقق (رئیس انجمن ترویج زبان و ادب فارسی ایران) به نمایندگی از جمهوری اسلامی ایران در این کنفرانس حضور دارند.

موسسه آل البیت در سال 1980 با نام مجمع پادشاهی پژوهش های تمدن اسلامی در امان پایتخت اردن تشکیل شد. این آکادمی هم اکنون از 130 عضو از برجسته ترین دانشمندان واندیشمندان 40 کشورجهان تشکیل شده است.

ملک عبدالله، پادشاه اردن ضمن تشکر از تلاش اندیشمندان مسلمان برای نزدیک کردن مواضع کشورهای جهان اسلامی و تقریب بین مذاهب اسلامی به شماری از استادان حاضر نشان‌‌های عالی اهدا کرد.

در این مراسم استاد مهدی محقق از ایران نشان عالی حسین را دریافت کرد.

http://www3.esfahan.irna.ir/fa/News

شرح آرا و احوال ملاهادی سبزواری در کتاب «سبزواری پژوهی»

مجموعه مقالات معرفی آرا، احوال و آثار ملاهادی سبزواری در کتابی با عنوان سبزواری پژوهی به کوشش انسیه برخواه منتشر شد.

مجموعه مقالات سبزواری پژوهی حاصل کار گروهی از محققان و اساتید فلسفه است. این اثر تحقیقات و پژوهش‌هایی درباره زندگی حکیم سبزواری از ولادت تا رحلت و نیز معرفی آثار به جای مانده از او، از نظم، نثر، علوم عقلی و نقلی را شامل می‌شود و بررسی شخصیت علمی سبزواری در زمینه منطق، فلسفه و کلام، را در بر می‌گیرد. همچنین تحقیقاتی در زمینه اندیشه‌های عارفی او و پژوهش‌های درباره مقام ادبی، اشعار، غزل‌ها و نیز نقد بدیع و تازه بر سبزواری را ارایه می‌دهد.

کتاب سبزواری پژوهی در چهار بخش با عنوان‌های «شرح حال و آثار»، «منطق»، «عرفان و ادبیات» و «فلسفه و کلام» تدوین شده است.

بخش نخست با عنوان «شرح حال و آثار» اختصاص به شرح حال و آثار حکیم سبزواری، کتاب‌شناسی سبزواری، اسماء‌الله و حاج ملاهادی سبزواری و نوشته‌هایی درباره ملاهادی سبزواری دارد. این مقالات به ترتیب توسط فاطمه فنا، ملیحه احسانی ‌نیک، نجفقلی حبیبی، علی صداریی ‌خویی نوشته شده است.

بخش دوم کتاب با عنوان «منطق» به مقاله «فرهنگ اصلاحات منطقی حاج ملاهادی سبزواری» اختصاص یافته است. این مقاله توسط علی اوجبی و مقاله «نقیض قضیه موجهه در نظر حکیم سبزواری» به قم احسان کرمانشاهی در این کتاب گنجانده شده است.

بخش سوم کتاب «عرفان و ادبیات» نام گرفته است و در‌ آن هفت مقاله با عنوان‌های «حافظ شیرین گفتار و حکیم صاحب اسرار»، «اسرار نماز از دیدگاه حاج ملاهادی سبزواری»، «داد و ستد حکیم سبزواری با مرده ریگ‌روائی گرایش‌های غالی»، «حکایت نی به روایت سبزواری»، «اسرار و اصحاب خانقاه تاملی در روابط حاج ملاهادی سبزواری با مشایخ طریقت در عصر خویش»، «الراح القراح؛ تحریری نوین از الایضاح خطیب قزوینی»، ‌«مواجهه حکیم سبزواری با مولانا و مثنوی وی»، «اسرار زبان اسرار، بازخوانی سبزواری از تامل نی با نظر به هفت لطیفه انسانی» آمده است.

منوچهر اکبری، نادر بهمنش، جویا جهانبخش، مرتضی شجاری، شهرام صحرایی،‌ علی علیمحمدی، طاهره غلامی ‌شیری، مهناز قانعی نویسندگان بخش سوم مقالات کتاب سبزواری پژوهی اند.

بخش چهارم نیز با عنوان «فلسفه و کلام» شامل مقالاتی همچون «تحلیلی از چیستی و هستی «ماهیت» از دیدگاه سبزواری»، «وجود ذهنی نزد سبزواری»، «رویکرد دیگری بر برهان صدیقین محقق سبزواری و نقد و بررسی اشکالات آن»، «نقدها فیلسوف نو نهره بر متاله سبزواری»، «علم و اجب تعالی از دیدگاه حاجی سبزواری»، «اسرار سبزواری در نگاه اقبال لاهوری»، «مروری تحلیلی بر دیدگاه حکیم سبزواری در باب حیثیات فلسفی»، «نقد ملاهادی سبزواری بر دیدگاه شیخ کلینی در مساله اراده الهی»، «عمومیت قدرت الهی از نگاه حکیم متاله حاج ملاهادی سبزواری»، «بررسی و تحلیلی اجمالی نقد‌هایی از حکیم سبزواری بر صدر المتالهین شیرازی عالم و عوام از دیدگاه حکیم سبزواری»، «تناسخ از منظر حکیم سبزواری»، و «مساله خلود در عذاب» می‌شود.

مقالات این بخش توسط مسعود امید، سیدعبدالله انوار، مرتضی پویان، اکبر ثبوت، ‌هاجر زارع، محمدحسین ساکت، محمد سعیدی‌مهر، حمید عطایی‌نظری، اکبر فایدئی، فاطمه فنا، ‌طیبه کرمی، مهدی کمپانی زارع و انسیه برخواه نوشته شده است.

حاج ملاهادی سبزواری از فیلسوفان شارح و مفسر حکمت متعالیه ملاصدراست. وی از جمله حکمایی ست که درجاتی را در حکمت نظر و عملی پیمود و در شهود و عرفان به مراحل عالی دست یافته و بر اثر عبادات و ریاضیات منبعث از معرفت، دیدی شهودی و عرفانی داشته است. او در مقام جذبه شوق و احوال سیر و سلوکش به شعر پناه برده و از نظر آثار منظوم شهرت خاصی یافته و در وادی شعر و غزل نیز هنر نمایی کرده است.

سبزواری برای پاسخ به احساس عارفانه‌اش غزل سروده و اشعارش نشانه استغراق او در مباحث حکمت و عرفان است.

اشعار عرفانی او بسیار نغز و پر محتواست و دقیق‌ترین نکات حکمت و عرفان را به ساه‌ترین و رسا‌ترین زبان بیان داشته است. 
بیشترین و بهترین آثار او از نظر کیفی و کمی در حکمت، فلسفه و منطق است و در تشریح، تفضیل، تجزیه و تحلیل انظار و افکار ملاصدار ممتاز و شاخص بوده است.

حکیم حاج ملاهادی سبزواری در بیست و هشتم ذی‌حجه 1289ق. در سن قریب به هفتادوهشت سالگی از دنیا رفت.

کتاب سبزواری پژوهی در قطع رقعی و 611 صفحه با شمارگان هزار نسخه و بهای 220000 ریال از سوی انتشارات خانه کتاب منتشر شد.

فرهنگ رجال معاصر قطر

«فرهنگ رجال معاصر قطر» به بررسی و شناخت پانصد نفر از شخصیت‌های معاصر و تاثیرگذار کشور قطر پرداخته است.

در دهه اخیر پدیده‌ای نوین در حوزه کشورهای خلیج فارس ظهور کرده است که می‌تواند نشانه‌هایی از تحولی ساختاری و سازمانی نوین در نظام‌های سنتی منطقه در گذار به دنیای جدید باشد.

قطر، نمونه آشکاری است از روند تغییر به ویژه در قیاس با دیگر همسایگان عرب آن در خلیج فارس. این کشور کوچک توانسته است با مدیریت هوشمند منابع،‌ فرصت‌های تازه‌ای برای تأثیرگذاری در منطقه و حتی در سطوح دیپلماسی چند جانبه نظام کنونی بین‌المللی را فراهم آورد. در همه این‌ سال‌ها قطر، در توسعه اقتصادی با اغتنام از ذخائر بیکران منابع تحت الارضی به ویژه حوزه گاز طبیعی کوشیده و در توسعه اجتماعی نیز با اتکا بر مدیریت نیروی انسانی از مؤلفه‌ها و عناصر متفاوتی برخوردار بوده است. 

مجموعه فرهنگ رجال معاصر قطر به بررسی و شناخت پانصد نفر از شخصیت های معاصر و تاثیرگذار کشور قطر پرداخته است.

این کتاب که برای پژوهش آن یک سال زمان صرف شده، سومین کار از گروه پژوهشی عظام بوده پس از کتاب های «فرهنگ رجال معاصر عراق و بحرین» به شمار می رود.

این مجموعه به بررسی و شناخت 500 نفر از شخصیت های معاصر و تاثیرگزار قطر پرداخته است.

نکته جالب در این اثر آن است که تصاویر رجال تا حد امکان ذیل نام آنها آمده است، همچنین تاریخ تولد، مدرک دانشگاهی، پیشینه و سایر اطلاعات لازم درباره اشخاص نیز ذکر شده است.

در مقدمه این کتاب به قلم سید علی موجانی آمده است: محققان و پژوهشگران ایرانی در کتاب فرهنگ رجال معاصر قطر کوشیده اند با معرفی شخصیت های تاثیرگذار محیط پیرامونی ایران به روند ارتباط و تعامل افزون تر میان ایران و همسایگان آن در لایه های گوناگون و سطوح اجتماعی متفاوت یاری رسانند.
در این مجلد کوشش شده است تا دامنه وسیعی از شخصیت هایی که اینک هویت قطری را نمایندگی می کنند، به اختصار معرفی شوند.

کتاب «فرهنگ رجال معاصر قطر» با حمایت سفارت جمهوری اسلامی ایران در قطر و به اهتمام سید عمادالدین خاتمی، سیدعلی موجانی، عبدالله سهرابی و سولماز صدقی زیر نظر سیدمحمدصادق خرازی منتشر شده است.

این کتاب را انتشارات عظام منتشر کرده است که با شماره ثبت 500727 در کتابخانه شماره یک مجلس شورای اسلامی موجود است.

معرفی کتاب مکان های تاریخی مکه مکرمه

تخریب میراث بشری در دوران معاصر بسیار غم‌انگیز است. این میراث بشری خواه مکتوبات و خواه اماکن تاریخی مورد تعرض واقع می‌شود و گاه از بین می‌رود.

مکان‌های تاریخی جزو این میراث هستند که گاه حوادث، گاهی جنگ و جدال بشر و سوگمندانه امروز تعصب و جهالت باعث تخریب آنها شده است.

یکی از بارزترین آنها تخریب اماکن تاریخی مکه و مدینه توسط کسانی است به اسم مسلمان. تنها جایی که از تعرض جهالت آنها در امان ماند، بارگاه محترم نبوی (ص) بود. مراقد صحابه و خاندان رسول الله در مکه، مدینه، کربلا و ... همه از بین رفت و تا امروز در شام ادامه دارد.

احیای بسیاری از این آثار دیگر ناممکن و چون آب رفته از جوی است. آنچه امروز باید انجام داد، آگاهی بخشی به ملت‌هاست تا از چنین وقایعی جلوگیری شود. در این راه، محققان و نویسندگان باید پیش‌قدم شوند. این کار را عبدالوهاب ابراهیم سلیمان از داخل خود وهابیت انجام داده است. دکتر ابو سلیمان در 1356 ق در مکه مکرمه متولد شد و در سال 1373 ق وارد آموزشگاه علمی سعودوی شد و در سال 1377 ق از دانشکده دین در مکه مکرمه فارغ التحصیل شد. وی پس از تحصیل در دانشگاه آمریکایی بیروت، به لندن اعزام شد و در سال 1390 ق از دانشگاه لندن با درجه دکتری فارغ التحصیل گشت. وی در سال 1403 ق در دانشگاه ام القرای مکه مکرمه به رتبه استاد تمامی رسید. از ابوسلیمان بیش از 50 اثر علمی در قالب کتاب و مقاله به چاپ رسیده است. او همچنین مسؤلیت های علمی و اجتماعی فراوانی داشته است.

یکی از تألیفات او کتاب الاماکن المأثورة المتواترة فی مکة المکرمة عرض و تحلیل، اکنون به فارسی ترجمه شده و با عنوان مکان‌های تاریخی مکه مکرمه منتشر شده است. وی در این زمینه رویکرد انتقادی داشته و بر حفظ این امکان تأکید کرده است.

فهرست مطالب کتاب به ترتیب زیر است:

دیباچه

مقدمه مترجم

پیشگفتار

فصل یکم: سرآغاز نگارش درباره مکان‌های تاریخی مکه مکرمه

فصل دوم: مکان‌های تاریخی مکه مکرمه در کتاب‌های تاریخی

فصل سوم: مکان‌های تاریخی مکه مکرمه در تألیف‌های فقهی

فصل چهارم: شواهد تواتر محلی درباره مکان‌های تاریخی مکه مکرمه

فصل پنجم: دیدگاه علما درباره زیارت مکان‌های تاریخی در مکه مکرمه

فصل ششم: وضع کنونی مکان‌های تاریخی در مکه مکرمه

گفتار پایانی

پیوست

مکان های تاریخی مکه مکرمه (ضرورت حفظ آثار اسلامی و خیانت وهابیت در تخریب آنها) نوشته عبدالوهاب ابراهیم ابوسلیمان با ترجمه بهروز رفیعی را انتشارات مشعر در قم منتشر کرده است.

جامع‌ترین دانشنامه فلسفه سیاسی جهان اسلام

بخش اول مجموعه 30 جلدی «فلسفه سیاسی اسلام» در 17 جلد توسط مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران منتشر شد.

هفته‌ای که گذشت، مقارن با روز جهانی فلسفه، اتفاق مهمی در عرصه فلسفه سیاسی در کشور رخ داد و آن رونمایی از مجموعه 17 جلدی «فلسفه سیاسی اسلام» در مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران بود. این اثر که با نظارت حجت‌الاسلام و المسلمین دکتر خسروپناه و دکتر علی‌اکبر علیخاتی در مدت یک‌سال و نیم انجام شده است، بخش اول از مجموعه 30 جلدی است که روند تدوین و تألیف آن ادامه دارد.

نگاهی اجمالی بر طرح کلان سیر مفهومی فلسفه سیاسی اسلامی

از جمله طرحهای مهم کلان و ملی موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه که حدود یک سال و نیم از شروع آن می گذرد و در صدد تبیین و تحلیل یکی از فلسفه های مضاف در گستره دانش و تمدن اسلامی است طرح «سیر مفهومی فلسفه سیاسی اسلامی» می باشد. آنچه در پی می آید معرفی کوتاه ابعاد و جوانب مختلف این طرح ملی است.

1.ضرورت انجام طرح

ضرورت انجام طرح از آنجا ناشی می شود که رشد دانش و فلسفه به‌صورت انباشتی و مرحله‌ای صورت می‌گیرد و دستاورهای علمی فلاسفه و دانشمندان در هر دوره، مبتنی بر دستاوردهای دوره‌های قبلی است و البته متناسب با زمان بازخوانی شده، با افزوده شدن مباحث و مطالب جدید به آن، دانش و تفکر بشر یک گام ارتقاء می‌یابد. بر این اساس شاید بتوان گفت رشد دانش و اندیشه در هر دوره منوط به شناخت مبانی علمی و فلسفی و دستاوردهای فلاسفه و دانشمندان گذشته در هر دوره تمدنی است.

هم‌اکنون ما در زمانی به سر می‌بریم که به شدت به تولید نظریات جدید در حوزه فلسفه سیاسی با شرایط بومی و مبانی تمدنی خود نیازمندیم. احیای تمدن اسلامی یا بنیان‌‌گذاری تمدن جدید اسلامی ایرانی که به اعتقاد برخی در قرن اول این دوره به سر می‌بریم به نظریه‌های مبنایی فراوانی نیاز دارد که بخش عمده آن را باید در فلسفه سیاسی جستجو کرد. ارائه روزآمد و کارآمد این نظریه‌ها، منوط به شناخت میراث فلسفی و تمدنی گذشته در این حوزه است، در حالیکه ما دانش و اطلاعات عمیق و گسترده‌ای در خصوص فلسفه سیاسی مسلمانان یا فلسفه سیاسی در جهان اسلام نداریم. گام اول و ضروری، شناخت میراث فکری و فلسفی دانشمندان و فیلسوفان مسلمان در زمینه فلسفه سیاسی است. بنابراین طرح کلان پژوهشی « سیر مفهومی فلسفه سیاسی اسلامی» در صدد است مجموع دیدگاه‌ها و نظریه‌های فلاسفه مهم مسلمان را در طول تاریخ فلسفه اسلامی مورد شناخت، بازخوانی و تحلیل قرار دهد.

2.نوع مباحث

در علوم جهان اسلام، مباحث فلسفی و کلامی به هم آمیخته است و حتی گاهی سایر معارف دینی نیز در آنها وارد می‌شود. به همین دلیل ممکن است گاهی مباحثی که ماهیت فلسفی دارند در قالب مباحث کلامی، اصولی، عرفانی، تفسیری و ... مطرح شوند.  ما باید شاخص‌ها و در نهایت تعریف خاص خودمان را از «فلسفه سیاسی» و مباحث آن ارائه دهیم. عجالتاً روشن است که  اصطلاح «فلسفه» در این ترکیب، هم روش را نشان می دهد، هم سنخ مباحث را. با این واژه، معلوم می‌شود که روش ،عقلی و استدلالی است. این اصطلاح همچنین سنخ مباحث سیاسی اجتماعی را از سطح مباحث اندیشه سیاسی عمیق‌تر می‌کند، و به مسایل هستی شناسی، معرفت‌شناختی، وجودشناختی، انسان‌شناسی، جامعه‌شناسی، وظیفه‌شناختی و ... «با قید سیاسی اجتماعی» توجه می‌کند تا با فلسفه محض درنیامیزد. پسوند «سیاسی » روشن می‌کند که در فلسه سیاسی فقط به آن دسته از مسایل فوق، آن هم به روش استدلالی و عقلی توجه می‌کنیم که به نوعی «ابعاد سیاسی اجتماعی» داشته باشد، یا بتوان آن را با مباحث سیاسی اجتماعی ربط داد. بر این اساس، نوع مباحث فلسفه سیاسی از عمیق‌ترین و کلان‌ترین مباحث جهان هستی- قابل ارتباط با مباحث سیاسی اجتماعی - آغاز می‌شود و تا جزئی‌ترین موضوعات سیاسی اجتماعی که به روش فلسفی مورد بحث قرار گرفته باشند را شامل می شود.

3.معیارهای انتخاب مباحث یا فیلسوفان مورد بحث

تفکیک بین مباحث «اندیشه سیاسی»، «فقه سیاسی»، «کلام سیاسی» و... با « فلسفه سیاسی» - و نه حوزه‌های این علوم- ضروری است. چون ممکن است بحثی با ماهیت و صبغه فلسفی در قالب‌های کلام یا فقه مطرح شده باشد. معیار نهایی ما برای انتخاب دانشمندان و مباحث آنها، به نوع و ماهیت بحث برمی‌گردد، اگر ماهیت و نوع بحث متفکر، «فلسفه سیاسی اجتماعی» بود، آن را برمی‌گزینیم فارغ از اینکه شهرت دانشمند فیلسوف یا فقیه یا عارف یا متکلم یا ... باشد، بر این اساس، به عنوان مثال شاید بتوان بعضی مباحث اصول فقه را از سنخ مباحث فلسفی به شمار آورد.

4.هدف مؤسسه و روند انجام کار

امروزه کارکرد و وظیفه اصلی سازمانها و مؤسسات پژوهشی این است که به انجام پژوهشهایی مبادرت ورزند که جز در ساختارهای سازمانی دولتی امکان­پذیر نیست، پژوهشگران، اعضای هیأت علمی، و ناشران بخش خصوصی به فراخور حال به نگارش و انتشار مقاله و کتاب مشغولند، اگر قرار باشد مؤسسات پژوهشی نیز در همین حد به تحقیق و نشر بپردازند فلسفه وجودی آنها زیر سوال می­ رود، بر این اساس بود که مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران به عنوان یکی از ریشه­ دارترین و عمیق­ترین مؤسسه­ های پژوهشی کشور، دغدغه اصلی خود را در چند سال اخیر به انجام طرحهای پژوهشی کلان و ملی معطوف کرد به گونه­ ای که این طرحها در سطح بین المللی نیز قابل رقابت و ارائه باشند.

به دو دلیل مؤسسات پژوهشی در ایران ضرورت و مجال گسترده ­ای برای کارهای پژوهشی کلان در سطح ملی و بین المللی دارند؛ نخست اینکه متون و آموزه­ های اولیه اسلام بسیار غنی و پربار و قابل بهره بر­داری امروزی است، و به تبع آن آثار دانشمندان اسلامی به خصوص در دوره شکوفائی فرهنگ و تمدن اسلامی مشحون از مباحث و دیدگاههای مختلف علمی است که عمدتا برای ما ناشناخته است. دوم اینکه تقریباً، در هیچ زمینه­ ای کارهای پژوهشی چشمگیری انجام نداده ­ایم و در هر حوزه ­ای در اوایل راه هستیم. بنا به دو دلیل فوق، برای انجام کارهای کلان پژوهشی از هرکجا و به هر صورت و به هر میزان که شروع کنیم به خطا نرفتیم و منتج به نتیجه خواهد بود.

از جمله موضوعات در حوزه فلسفه که امروزه جامعه، بدان نیازمند است «فلسفه­ های مضاف» می­باشد که رئیس کنونی مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه، خود از صاحبنظران این حوزه، و از پیشتازان طرح آن در ایران به شمار می­ روند، به همین دلیل در کنار برنامه های موجود و جاری مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه، پرداختن به فلسفه­ های مضاف نیز در دستور کار مؤسسه قرار گرفت که یکی از آنها «فلسفه سیاست» یا به طور دقیق­تر «فلسفه سیاسی اسلامی» بود. هدف اصلی این طرح ملی شناسایی و تبیین مفاهیم فلسفه سیاسی در دیدگاه فیلسوفان مسلمان بود، گسترده زمانی طرح از آغاز تاکنون را شامل می­ شود و طبعاً به دلیل محدودیت­های مالی و زمانی می بایست فیلسوفان مهم و آثار اصلی این فیلسوفان برای تحقیق انتخاب می­ شد. طبق جستجوهای به عمل آمده ، این طرح برای اولین بار در دنیا درحال اجراست  و هیچ طرح مشابهی حتی با سطح بسیار پایین­ تر تاکنون انجام نشده است. پس از انجام مطالعات اولیه و روشن شدن چشم ­انداز کار و در اوایل فاز نخست، تصمیم مؤسسه بر این قرار گرفت که حجم طرح در گام اول در 15مجلد برنامه ­ریزی شود و با توجه به به عدم امکان تعیین دقیق حدود و ثغور حجم تحقیق، هر میزان افزایش در حجم طرح ، مطلوب و مورد استقبال خواهد بود

5. ویژگی­های برجسته طرح

این طرح به لحاظ شکلی و روشی نیز به صورت منحصر به فرد اجرا می­ شود و می ­تواند فواید و نتایج چند منظوره ای در پی داشته باشد. برخی ویژگی­های بارز و گاهی منحصر به فرد طرح عبارتند از:

1. تمرکز طرح منحصراً بر فلسفه سیاسی اسلامی است.

2.تحقیق به صورت مفهومی انجام می­شود به این صورت که هر کدام از مفاهیم مورد نظر به صورت مستقل در دیدگاه فیلسوفان مورد مطالعه بحث می­ شود، این شیوه­ بحث ضمن اینکه می­ تواند سیر تحوّل علمی آن مفهوم را در دیدگاه فیلسوفان مختلف نشان دهد، امکان تطبیقی بودن دیدگاههای آنان را نیز فراهم ساخته است.

3.آثار مهم فیلسوفان مورد بحث، به صورت جداگانه و به طور دقیق بررسی شده و کلیه مباحث و موضوعات سیاسی از آنها استخراج و طی چند مرحله و طبق روشها و استاندارهای خاصی طبقه­ بندی گردیده است.

4.در فرایند طبقه ­بندی و تنظیم مباحث استخراج شده، بیش از 60 فیلسوف و 700 اثر اصلی آنان مورد مطالعه قرار گرفته و مباحث سیاسی استخراج شده در قالب بیش از 40 هزار فیش طبقه بندی گردید. باتوجه به اینکه هر متن گزینش شده در قالب فیش دلالت­های مختلفی دارد و  در چند مفهوم و موضوع می­ تواند مورد استفاده قرار گیرد، پس از کلید واژه گذاری و طبقه بندی مجدد، هم اکنون حدود 400 هزار فیش در اختیار پژوهشگران قرار دارد.

5. برای مراجعه به آثار فیلسوفان و استخراج مباحث سیاسی، به صورت پیشینی واژه­ ها و مفاهیم مشخص نشدند، چون این امر ذهن محقق را جهت می­ داد که فقط به دنبال مباحثی در خصوص مفاهیم و موضوعات تعیین شده باشند و فقط این موضوات را استخراج کنند، بلکه به پژوهشگران تأکید گردید که کاملاً آزاد ، هر مطلبی را که به نحوی به موضوعات سیاسی اجتماعی مربوط می ­شود، انتخاب کنند، این امر امکان نوآوری تحقیق و کشف مفاهیم جدیدی را که مختص فلسفه سیاسی اسلامی است، بالا می­ برد.

6. در استخراج دیدگاههای فیلسوفان تاکید شد که پژوهشگران ارجمند با نگاه حداکثری وارد آثار فیلسوفان شوند و حتی موارد مشکوک و یا مواردی را که دلالت ضعیف دارند، گزینش کنند.  اگرچه این شیوه هزینه طرح را افزایش می­ داد اما جاافتادگی مطالب را به حداقل می­ رساند، ضمن اینکه امکان حذف بعداً وجود داشت.

7. سعی شده موضوعات فلسفه سیاسی در طول تاریخ و تمدن اسلامی، با رویکرد امرyوزی بازخوانی شوند و حتی الامکان مباحث با صبغه­ی کاربردی برای شرایط امروز مطرح گردند.

دایره المعارف بزرگ اسلامی

جایزه ویژه یونسکو به دکتر رضا داوری اردکانی

همایش تجلیل از مقام علمی دکتر رضا داوری اردکانی به همت کانون یزدتبار و در مراسمی با حضور شخصیت‌های علمی، سیاسی و فرهنگی کشور و استان یزد فردا در یزد برگزار می‌شود.‏

قرار است این همایش در راستای تجلیل و بزرگداشت شخصیت‌ها و مشاهیر یزدی و حفظ آثار و نام نیک آنها با همکاری خانه فرهنگ خاتمی، دانشگاه یزد و انجمن فلسفه و اندیشه یزد، برپا شود.‏دکتر عبدالکریمی، فیلسوف برجسته کشور در این همایش به سخنرانی خواهد پرداخت و دکتر داوری اردکانی نیز شخصا در این مراسم حضور خواهد یافت.‏

رضا داوری اردکانی، متولد سال 1312 در اردکان متولد شده است. او فیلسوف ایرانی، رئیس فرهنگستان علوم ایران و از چهره‌های شاخص در حوزه نظریه پردازی فرهنگی و اندیشه فلسفی به شمار می‌آید.‏ وی عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی و استاد ممتاز دانشگاه تهران و دانشگاه آزاد است.‏

همزمان با جشن زاد روز هشتاد سالگی وی،جایزه ویژه یونسکو برای تجلیل از مقام علمی فلسفی اش به او اهدا می‌شود.‏ از آثار بی شمار او می‌توان به نگاهی دیگر به تاریخ فلسفه اسلامی، عقل و زمانه (گفت‌وگوها)، سیاست، تاریخ، تفکر، علم و سیاست‌های آموزشی - پژوهشی، درباره علم، درباره غرب و ده‌ها آثار فاخر و ارزشمند دیگر به زبان‌های فارسی و عربی اشاره کرد.

در مورد روایت مهاجرت پارسیان

کتاب «پارسیان» به بررسی روایات پارسیان و نحوه مهاجرت آن‌ها می‌پردازد. این کتاب از سوی انتشارات چهارباغ اصفهان راهی بازار کتاب شد.

کتاب «پارسیان» به قلم جهانگیر فکری‌ارشاد در چهار بخش کلی با عناوین «مهاجرت»،‌ «روایات»، «روایات داراب هرمزدیار» و «تاثیر جهان‌بینی اسلامی» تهیه و تنظیم شده است. 

بخش نخست کتاب به‌صورت مختصر دلایل سقوط ساسانیان را برمی‌شمارد و در ادامه به موضوع اصلی این بخش که مهاجرت پارسیان است، می‌پردازد و در بررسی این موضوع به منابع تاریخی استناد می‌کند. 

در بخشی از کتاب درباره پارسیان هند می‌خوانیم: «با گذشت سال‌ها و قرن‌ها پارسیان هند که به مرور در آن سرزمین پهناور پراکنده شده بودند، آداب و رسوم دینی خود را فراموش کرده و در اثر درگیری‌ها و ناملایمات متعدد حتی کتاب‌های دینی خود را نیز از دست داده بودند. از طرف دیگر پراکندگی پارسیان در شهرهای مختلف باعث شده بود در میان موبدان مناطق مختلف نیز اختلاف نظرهایی در خصوص مسایل شرعی و روش اجرای مراسم دینی بروز نماید. سرانجام پارسیان هند به منظور کسب اطلاع از عقیده زردشتیان ایران در امور دینی و فراهم آوردن کتاب‌های مربوط، افرادی را با پرسش‌های بسیار روانه ایران کردند.» 

بخش بعدی کتاب، مجموعه روایات پارسیان را مورد مطالعه و بررسی قرار می‌دهد. این روایات در حقیقت عبارت است از سلسله نوشته‌هایی که درباره سنت‌های دینی بحث می‌کند و توسط اشخاصی گردآوری شده که از سوی پارسیان هند به ایران فرستاده شدند تا نظر زردشتیان ایران را درباره آداب و رسوم دینی، جویا شوند و نسخه‌های کمیاب را رونویسی و با خود به هند ببرند. 

بخش سوم کتاب به بررسی کتاب «روایات داراب هرمزدیار» اختصاص یافته است. «روایات داراب هرمزدیار» کتابی دو جلدی است که در قرن یازدهم هجری همزمان با عصر صفوی در هند تالیف شده ‌است. این کتاب به صورت پرسش و پاسخ و مانند دادستان دینی است. داراب، پسر هرمزدیار از خانواده‌های سرشناس پیشوایان دینی پارسیان در گجرات هند بود. این کتاب در سال ۱۰۴۷ یزدگردی تدوین نهایی شده ‌و برای نخستین‌بار در سال ۱۹۲۲ میلادی توسط جیوانجی جمشید جی مودی در بمبئی منتشر شد. 

آخرین بخش کتاب به بررسی آن دسته از مضامین دینی می‌پردازد که پیش از ظهور اسلام در آیین زردشتی سابقه نداشته و پس از ورود اسلام به ایران در روایات فارسی و به‌طور کلی در آثار ادبی شعرا و نویسندگان زردشتی راه پیدا کرده است. 

در بخشی از کتاب آمده است: «پس از طلوع اسلام در ایران، اغلب افراد این سرزمین به مرام برادری و برابری اسلام پیوستند و کلام سحرانگیز قرآن کریم، احادیث قدسی و نبوی و روایات ائمه معصومین چنان در دل و جان مردم ریشه دواند که حتی شعرا و نویسندگانی را که بر دین زردشتی خود باقی مانده بودند، تحت تاثیر قرار داد و در کتاب‌ها و تفسیرهای دینی نیز نشانه‌های آشکار و پنهانی از خود به جا گذاشت.» 

چاپ نخست کتاب «پارسیان» تالیف جهانگیر فکری‌ارشاد در 78 صفحه با شمارگان یک‌هزار نسخه و بهای سه هزار تومان از سوی انتشارات چهارباغ راهی بازار کتاب شده است.